Kok belooft Zuid-Afrika steun

KAAPSTAD - Nederland gaat zich extra inspannen voor Zuid-Afrika. Premier Kok beloofde dat gisteren in het Zuid-Afrikaanse parlement. Hij koos openlijk partij in de juridische strijd om goedkope aidsremmers. Ook kondigde hij Nederlandse steun aan bij deelname door het Zuid-Afrikaanse leger aan vredesoperaties in Afrika.

Nederland zal zich binnen de Europese Unie sterk maken voor een ruimhartige uitleg van de patentrechten op geneesmiddelen, zo beloofde Kok. Een behandeling tegen aids kost officieel zo'n 30000 gulden per jaar, maar met nagemaakte medicijnen uit bijvoorbeeld Thailand of Brazilië hoeft het maar 450 gulden te kosten. Een aantal grote farmaceutische bedrijven eist echter dat de Zuid-Afrikaanse regering de import van merkloze medicijnen verbiedt. Volgende week begint daarover in Pretoria een rechtzaak.

,,Een heel wrang probleem'', aldus Kok gisteren in het parlement. ,,Het valt niet goed te begrijpen dat in een tijd waarin zo'n schreeuwende behoefte bestaat aan medicijnen, de farmaceutische industrie woekerwinsten wil maken. De zaak ligt nu bij de rechter, maar Nederland staat er politiek niet neutraal tegenover. Dit wereldwijde probleem is veel te bedreigend om over te laten aan de marktwerking alleen. Wij proberen de Europese Unie zover te krijgen dat die de patentrechten zodanig uitlegt dat ze overeenkomen met de acute behoeften van de armen'', aldus Kok.

Daarnaast kondigde hij aan dat Nederland het Zuid-Afrikaanse leger zal gaan assisteren bij deelname aan vredesoperaties op het Afrikaanse continent. De details van deze samenwerking moeten nog worden besproken tijdens een bezoek van de Zuid-Afrikaanse minister van defensie Lekota aan diens Nederlandse collega De Grave. Volgens Kok is Nederland van plan om Zuid-Afrikaanse vredessoldaten te gaan trainen. Nederland schenkt verder twee miljoen gulden aan het Zuid-Afrikaanse leger, voor humanitaire hulp aan het opnieuw door overstromingen getroffen Mozambique.

Kok sprak gisteren ook twee uur met president Thabo Mbeki. Zijn vijfdaagse reis is het eerste officiële bezoek van een Nederlandse minister-president sinds de omwenteling in 1994. Het is bedoeld om de relaties tussen de twee landen te bevestigen en te versterken. Vanwege de sterke historische banden tussen Nederland en Zuid-Afrika zal Nederland zich volgens de premier volledig blijven inzetten voor een sterke bijdrage aan het transformatieproces in Zuid-Afrika. Hij prees het 'zeer goede macro-economische beleid' van de regering, en zei 'er diep van overtuigd te zijn dat Zuid-Afrika een heel goede plek is voor buitenlandse investeerders'. Ook loofde hij het feit dat 'miljoenen mensen sinds 1994 toegang hebben gekregen tot huizen, drinkwater, elektriciteit en onderwijs'. Er moeten echter nog veel problemen worden aangepakt, aldus Kok, zoals de hoge werkloosheid, criminaliteit en het aanhoudende racisme. Hoewel Zuid-Afrika volgens het nieuwe beleid eigenlijk niet meer in aanmerking komt voor ontwikkelingshulp, heeft Nederland besloten de hulp in elk geval te blijven voortzetten tot 2004.