'Ronduit bedenkelijk link gettovorming en spreiding te leggen'

Een selectie uit de uitspraken van Jacques Wallage:

Wie tekent voor het asielbeleid van dit kabinet zal zich verplicht voelen in de samenleving steeds opnieuw begrip te werven. Dat actief uitdragen van de redelijkheid van het regeerakkoord vraagt meer moed dan het doorgeven van de onlustgevoelens.

Het is ronduit bedenkelijk wanneer een verbinding wordt gelegd tussen getto-vorming en meer of minder gedwongen spreiding van legaal hier verblijvende allochtonen, onder wie velen die hier al tientallen jaren hier wonen.

Tegen vrijwillige spreiding heeft geen mens bezwaar. Heel veel burgers verhuizen in dit land, van en naar de Randstad. Het is de suggestie van een beetje dwang aan een inburgeringscontract. 'Gedwongen vrijwillig', heet het. Het is de slordigheid waarmee nu eens gesproken wordt over allochtonen, dan weer over nieuwkomers of illegalen of asielzoekers.

Het is het opgooien van een balletje. We weten dat het niet kan, het is in strijd met de Grondwet, maar ja, de problemen verontrusten ons zeer. Op deze wijze heeft de VVD niet de indruk weten te vermijden onzekerheid en angst politiek te gelde te willen maken. Dat heeft óns zeer verontrust.

Voor je plezier woon je niet in de armste buurt. Veel mensen krijgen de kans niet, zich te mengen in de betere buurten. Het perspectief is niet geforceerde spreiding, maar betaalbare woningen, ook in wijken waar mensen met lage inkomens nu geen toegang hebben.

De VVD - het spijt me dit te moeten zeggen - heeft de afgelopen weken steeds de verschillende herkomst van mensen benadrukt, maar we moeten het hebben over een gemeenschappelijke bestemming.

Ik denk aan dat Turkse meisje dat ik op school vroeg of ze nu in het Nederlands of in het Turks droomde. Ze zei: als ik vrolijk ben in het Nederlands, als ik bang ben in het Turks. Als mensen bang worden, vallen ze terug op wat vertrouwd is. Dan integreren ze niet, dan valt de samenleving verder uiteen. Het is de taak van een eensgezinde coalitie angst weg te nemen en gemaakte afspraken voluit weg te nemen en gemaakte afspraken voluit in het land te verdedigen.

De feiten wijzen erop dat wij streng zijn, maar dat wij tegelijkertijd mogen vaststellen dat het gebruik dat van onze asielregelingen wordt gemaakt, afneemt. Wat voor belang kan iemand dan hebben om in het openbaar te spreken over verscherpingen?

Het is volgens mij in de politiek van tweeën een: of je maakt samen afspraken en je draagt die gezamenlijk uit of je staat een ander beleid voor en dan doe je daarvoor voorstellen die dan worden aangenomen of verworpen. Het continu in de lucht houden van het idee van ingrijpen werkt destructief. Het is net of een van de drie regeringspartijen tegen de bevolking zegt: trek je niks aan van de jongens en meisjes in vak K, want wij weten wel hoe het moet, het moet veel harder. Dat is, denk ik, het pijnlijke dillema waar wij nu mee zitten. Doen we het met zijn drieën of hebben we op dit punt geen gezamenlijke lijn?

We moeten niet in categorieën denken. We moeten problemen onderkennen en met elkaar oplossen. Wie hier legaal woont en meedoet, is niet te veel, maar hoort erbij. Dat is de atmosfeer die wij moeten uitstralen. Dat is al moeilijk genoeg in een samenleving waar veel mensen zelf klem zitten en het in hun omgeving moeilijk hebben.

Dit is een merkwaardig debat, omdat we normaal gesproken uitleg van de regering vragen. En als de regering niet doet wat de Kamer vraagt, kunnen we via een motie druk op de regering uitoefenen. En als het helemaal te dol wordt kunnen we de regering zelfs naar huis sturen. Maar dat is nu niet het geval. Dit debat is om uit te zoeken of de coalitie tot een gezamenlijk beleid kan komen. Ik dien dus geen motie in. Omdat in dit debat zelf moet blijken of dat het geval is.

Het is van belang of de heer Bolkestein straks in dit debat concrete voorstellen doet om het regeringsbeleid bij te stellen. Doet hij dat niet, dan neem ik de vrijheid om op voorhand vast te stellen dat wat er allemaal naar voren is gebracht, geen van alle de bedoeling hadden in beleid te worden omgezet.