'En nu? Nu kunnen we naar huis, het stortbad onder'

HEERLEN - Het tafereel aan de aankomstlijn was eigenaardig, om niet te zeggen idioot. De laatste van de wereldbekerwedstrijden, op Sportpark Kaldenhove, kreeg een Belgische winnaar - Marc Janssens - die op zes seconden werd gevolgd door Adri van der Poel.

De gebruikelijke massa radio- en tv-mensen nam voor één keer nauwelijks notie van de eerste finishers. Iedereen bleef wachten om de woorden op te vangen van Richard Groenendaal, de man die de hoofdprijs van 35 000 Zwitserse franken bij wijze van spreken al voor de koers in de achterzak had gestoken.

De finale in Heerlen was voorzien als een eerbetoon aan de renner die op grond van zijn rijden in dit seizoen als enige in aanmerking kwam voor de titel. De Belgen De Clercq, Janssens, Van Santvliet en Vervecken konden door hun gigantische achterstand geen roet in het eten gooien en hadden derhalve slechts oog voor de dagprijs. Natuurlijk was er wèl de minimale marge van één punt met ploeggenoot Adri van der Poel (82 om 81), maar van die kant had de rijder uit Sint Michielsgestel geen enkel gevaar te duchten. Kort voor de start herbevestigde Van der Poel in een alom op het parcours te beluisteren praatje met de omroeper nog eens dat van een spannende tweestrijd geen sprake kon zijn, omdat er al vele weken een stilzwijgende overeenkomst tussen de twee was. De regerend wereldkampioen zou zich over de Super Prestige ontfermen en Groenendaal kon de wereldbeker naar zijn hand zetten. “Waarom zou ik Richard de voet dwars zetten? We moeten nog een hele tijd met elkaar verder”, waren de letterlijke woorden van Van der Poel. “Richard had er helemaal geen moeite mee dat ik in Sint Michielsgestel - voor zijn thuispubliek - won. Hij heeft zich helemaal gefixeerd op die ene prijs: de wereldbeker. Daar zullen we vandaag rekening mee houden.”

Van de beoogde demonstratierit kwam niets terecht. Het was andermaal botte pech, die Groenendaal achtervolgde. Zes ronden lang ploegden de twee Nederlanders in het voorste gelid over het terrein, waarvan de bovenlaag op veel plaatsen weker was dan havermoutpap. Groenendaal moest één maal een gaatje laten vallen, maar vervoegde zich in een mum van tijd en zonder bovenmatige inspanning weer bij Janssens en Van der Poel.

Het drama speelde zich ruim twee ronden voor het slot af, toen Groenendaal kort na het passeren van de materiaalpost een lekke achterband constateerde. Er zat niets anders op: de Brabander moest - merendeels lopend - vrijwel een hele ronde overbruggen met zijn onbruikbare materiaal. “Dat kostte me bijna anderhalve minuut”, brieste Groenendaal na afloop. Hij kon niet aan de conclusie ontkomen dat pech hem dit seizoen onevenredig vaak had getroffen. Bij de Super Prestige in Gieten werd hij gediskwalificeerd, omdat hij op een verkeerde plek een fiets had aangenomen. En bij de wereldbeker waren het valpartijen die hem met regelmaat terugwierpen. Zo verspeelde hij punten in Praag, omdat een vrouw zonder te kijken het parcours was opgestapt. “Het zit niet mee, het zit echt niet mee”, verzuchtte de verliezer. “Als ik al die dingen niet had meegemaakt, had ik hier al niet eens meer hoeven te rijden voor de wereldbeker. En nu? Nu kunnen we naar huis, het stortbad onder.”

Pech, ongeluk, malheur, misfortuin, alle synoniemen passeerden de revue, maar er zat de woedende Groenendaal vooral iets anders dwars. Hij had geen goed woord over voor de slordige wijze waarop de koers was georganiseerd. “De mensen die dit parcours hebben uitgezet, hebben absoluut geen verstand van het crossen”, waren de allereerste woorden na zijn aankomst. “Ik ben zwaar teleurgesteld in de organisatie en de UCI (internationale wielerunie) omdat er maar één dubbbele materiaalpost is op dit parcours. Dat is belachelijk weinig op een omloop van drie kilometer. Op deze manier gaat de sport kapot.”

Volgens Van der Poel schreeuwt de organisatie van veldritten om herziening. “Je ziet als rijder dat er ongelooflijk veel mis gaat. Over de wielerkalender heb ik geen klachten, die programmering was goed. Maar er moet heel snel een wielerraad geformeerd worden, die met nuttige voorstellen komt: het wisselen van materiaal moet beter geregeld, er zijn te weinig waterpunten, de verzorgers worden te vaak belemmerd in hun werk en het heffen van entree voor die vrijwillige werkers is helemaal te gek voor woorden.”

De onvrede werd gisteren nog extra geaccentueerd door het dispuut over het aantal afgelegde ronden. Hoezeer de organisatie ook bezwoer dat de renners de volle acht ronden hadden afgelegd, Van der Poel en Groenendaal bleven volhouden dat ze het rondenbord van drie op één hadden zien springen. Groenendaal: “Ik weet zeker dat de jury de koers met een ronde heeft ingekort. (spottend:) Dat moet je vooral doen als je een Nederlander op het podium wilt hebben.”

Van der Poel werd dus na zijn tweede plaats (“Ik maakte in de laatste ronde een stuurfout, die onmiddellijk de ritzege kostte”) overall winnaar in het klassement. De inwoner van Kapellen (België) had zichtbaar moeite met zijn plaats op het ereschavot. Een glimlach kon er nauwelijks af. Wellicht speelde licht schuldgevoel een rol. Van der Poel had immers alsnog voor de streep kunnen afremmen. Die optie wees hij echter gedecideerd van de hand: “Dat zou een te openlijke vervalsing zijn geweest. Nee, het lot of noodlot heeft bepaald dat ik de opvolger van Bramati ben.” Voor de verdeling van het prijzengeld moet het Nederlands superduo nog een formule vinden. Van der Poel had er - met de geestesgesteldheid van Groenendaal in het achterhoofd - geen behoefte aan die kwestie terstond te regelen. “Dit lijkt me niet het goede moment om met elkaar aan tafel te gaan zitten”.

Het staat door de onverwachte ontknoping in Heerlen vrijwel vast dat de voorheen voorbeeldige samenwerking van de twee Nederlanders - zo verleende Van der Poel zaterdag bij een weinig belangrijke rit in Vossem voorrang aan Groenendaal - over twee weken bij het WK in München verleden tijd is. De boodschap van Groenendaal na diens deceptie liet daar geen twijfel over bestaan. “Er is nog een prijs dit seizoen en die ga ik pakken ook. Dat erzeker ik je nu”, zei hij grommend.