Boos VN-personeel demonstreert anoniem

Van een medewerker GENEVE - Veel medewerkers van de VN, die demonstreren om hun banen, salarissen en pensioenrechten te beschermen durven hun naam niet te noemen uit angst voor represailles. Al eerder zijn er collega's uitgevlogen die wat al te nadrukkelijk kritiek hadden op reorganisaties en personeelsbeleid.

Gisteren verzamelden zich ruim tweeduizend medewerkers van VN-organisaties in Genève voor de deuren van het ILO-gebouw waar de VN organisatie zich boog over nieuwe bezuinigingsmaatregelen. 'Zonder personeel, geen VN!', riepen de spandoeken.

Luxeproblemen van dik betaalde werknemers wier geprivilegieerde positie in een bureaucratische organisatie wordt ondermijnd? “Het gaat om veel meer”, zeggen de dames van middelbare leeftijd die op het secretariaat werken en die net als de andere aangesproken demonstranten hun naam niet willen noemen. Angst voor publiciteit is niet geheel ongegrond. Onlangs kregen twee vertegenwoordigers van VN-personeelsverenigingen een reprimande, omdat ze met de pers gesproken hadden over hun protest tegen een eventuele bezuiniging op de salarissen van VN-personeel. Drie van dit soort waarschuwingen en je ligt eruit.

Op een van de borden bungelt de VN aan de galg. Het de VN voorstellende mannetje wordt omhoog gehesen door een enorme zak met 'achterstallige betalingen'. De woede van de demonstranten treft lidstaten die hun contributie niet betalen en daarmee de VN en VN-organisaties in een wurggreep houden. Guy Sneyers, secretaris-generaal van de federatie van verenigingen van internationale functionarissen neemt geen blad voor de mond:“Het gaat ons om een hypocriete visie op het functioneren van de VN en VN-organisaties. Vooral Amerika maar ook andere landen komen hun verplichtingen niet na; uit geldgebrek gaat de kwaliteit omlaag, vervolgens heeft men kritiek op het functioneren van de VN en dat is dan een argument om nog minder te geven - een vicieuze cirkel.”

Slechts 80 van de 184 lidstaten hebben hun reguliere VN-contributie voor 1995 betaald. De grootste schuldenaren zijn de Verenigde Staten, Zuid-Afrika en Oekraïne. Omdat de VS 25 procent van het reguliere VN-budget voor hun rekening nemen, tikt hun weigering hard aan.

P. van Wulfften Palthe, de tweede vertegenwoordiger van de Nederlandse missie in Genève: “Hervormingen zijn dringend nodig, maar die moeten niet met budgettaire maatregelen worden afgedwongen. Werkgroepen kijken nu hoe overlappingen binnen het VN-systeem kunnen worden weggenomen.”

Sneyers:“Er moet een eind komen aan de politieke spelletjes die Amerika nu al jaren speelt. De FAO (de wereldvoedselorganisatie in Rome) presenteerde een jaarbudget dat vijf procent aan besparing opleverde. De VS wilden meer bezuinigen, maar onthielden zich bij de stemming over het budget. Nu betalen ze alleen exact die onderdelen van het budget waarmee zij akkoord gaan. Gevolg? De FAO heeft nu bijvoorbeeld geen expert voor de rijstpest meer en rijst is een belangrijk gewas voor ontwikkelingslanden. De totale impact van dit gedrag is moeilijk in te schatten, maar programma's zijn wel degelijk in het gedrang.”

In Genève hebben vooral de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en de ILO te lijden onder de financiële crisis. Slechts 56 procent voor het budget van 1995, zo'n 804 miljoen dollar is voldaan. Tot dusver zijn bij de WHO 168 vaste aanstellingen weggesaneerd. Gisteren besloot de ILO 18 miljoen dollar te bezuinigen op de begroting voor 1996 en 1997. Dat is niet genoeg, want het tekort over de afgelopen twee jaar bedraagt nu al 50 miljoen dollar. Zeker 46 van de 1200 arbeidsplaatsen bij de ILO zullen verdwijnen.

Daar zit de pijn niet alleen. Veel internationale functionarissen hebben vaak de banden met hun land van herkomst doorgesneden. Onzekerheid treft hen hard. “Gezinshoofden die jarenlang hun beste krachten en soms zelfs hun leven gaven voor de idealen van de VN, weten nu niet of ze na de kerst nog een baan hebben. De VN dat zijn wij! Hebben we dan niet minstens het recht mee te praten over de reorganisaties in plaats van alleen achteraf te vernemen wat de bezuinigingen voor gevolgen hebben? Abdoullye Diallo van de ILO krijgt de menigte keurige functionarissen aan het stampen, juichen en joelen. Een anonieme (!) woordvoerder betwijfelt het nut van dit soort acties: “Nergens vind je zo'n slecht personeelsbeleid als bij de VN.”