Oorlog

De NV SBS, uiteraard ook gevestigd in het culturele roofstaatje Luxemburg, heeft bij Europees commissaris Karel van Miert geklaagd over het aanbod van RTL 5. Die zender moet van Europa worden omgebouwd tot een themakanaal omdat de RTL'en, inclusief Veronica, een te grote hap namen uit de markt van tv-verstrooiing in Nederland. Maar het lijkt volgens SBS nog nergens naar.

Per 1 januari wordt het aanbod van RTL 5 langzaam aangepast tot er een heuse nieuwszender staat, zeggen ze, maar het gaat SBS niet hard genoeg. RTL 5 verstrooit nog veel te veel. En uiteraard heeft SBS 6 allang begrepen dat een beetje druk op de ketel kan helpen om RTL 5 om zeep te brengen. Per slot van rekening voorspelt directeur Van Westerloo al geruime tijd dat RTL 5 van alle commerciële stations als eerste het loodje zal leggen. Hoe vlotter dat gebeurt, hoe beter voor SBS 6, dat al zo aardig heeft geprofiteerd van het achteruit kachelen van RTL 5. Het kan voor ons weinig kwaad als die Luxemburgse zakenlui elkaar een beetje gaan verlinken. RTL weet vast ook het een en ander van SBS.

Feit is wel dat RTL 5 nog steeds nergens op lijkt. Ook niet op een nieuwszender. Maar er is dan ook aangekondigd dat de verbouwing enige tijd in beslag zou nemen. Ondanks dat: ze zijn er in vergelijking met SBS 6 al een hele nieuwszender. Drie journaals per dag, plus hun versie van 'Hart van Nederland', die 'Vijf in het land' heet; ik heb me aan dat laatste programma nog niet gewaagd, maar van grieplijders heb ik begrepen dat het koortswerend is en bloeddrukverlagend werkt, althans dat je er vreselijk om kunt lachen.

Probleem is vooral dat tamelijk weinig kijkers voor nieuws naar RTL 5 schakelen. Het helpt dan ook niet echt als Jeroen Pauw aan het einde van het 'Half Acht Nieuws' van RTL 4 waarschuwt dat om acht uur hetzelfde nog eens te zien is bij RTL 5. Als om zes uur samen 2,1 miljoen mensen naar de nieuwsbulletins van Nederland 2, RTL 4 en RTL 5 kijken, dan zitten er daarvan soms 5000 (kijkcijfer 0, marktaandeel 0) bij RTL 5. Het best scoort nieuws bij RTL 5 als er in de speelfilm, waar net als bij SBS 6 de hele avond omheen is gebouwd, een 'nieuwsflits' zit.

Voor het overige is RTL 5 nog steeds een herhalingenkanaal - tijdens de verkoop gaat de verbouwing gewoon door. Zo was het altijd al, want in afwachting van de briljante vondst om er in één klap een succeskanaal van te maken, mag het onderhoud al jarenlang niks kosten. Dat is ook wat de hele onderneming zo ongeloofwaardig maakt. Indien RTL 5 de nieuws- en weerzender voor het Nederlandse taalgebied moet worden, dan vergt dat enorme investeringen terwijl er nauwelijks zicht is op een winstje. De Luxemburgse omroepfilosofie is echter juist gebaseerd op zo weinig mogelijk investeringen en zo hoog mogelijke winsten. Journaaltjes meepikken van RTL 4 kan nooit veel kosten, een nieuwsflits zal de tent ook niet echt om zeep helpen, een beetje achtertuinnieuwtjes vergaren kost al meer. Maar echt een zender worden voor mensen die het nieuws willen volgen, dat vraagt om kapitalen en kwaliteiten. Benevens, op verzoek van Luxemburg, ook nog een onaandoenlijke verwerking van het nieuws, opdat niemand de lui ervan kan betichten een overtuiging of visie te hebben. Bij elkaar: RTL 5 moet z'n geloofwaardigheid op alle gebieden eerst nog bekampen in eigen hertogdom om op enige termijn in Nederland een rol te kunnen spelen als nieuwszendertje. Die geloofwaardigheid hangt voorlopig nog ten nauwste samen met de rest van het aanbod. En behalve af en toe een pief-paf-poef-film uit de b-categorie heeft de zender zelf nog steeds niets te bieden, buiten goedkope herhalingen en elders zelfs niet gewenste spullen uit een Amerikaanse ramsj. De zender pikt daarmee overigens nog steeds zo'n acht procent mee van het totale reclame-aandeel op de televisie. Buiten dat laatste is er eigenlijk weinig reden voor SBS NV te Luxemburg of dochter SBS 6 te Amsterdam om bij Van Miert te gaan klikken over RTL 5.

Rest slechts de hoop dat RTL 5 ook gaat klagen bij het Commissariaat voor de Media of zo. Want SBS 6 pikt met een marktaandeel dat in de buurt van dat van RTL 5 ligt wel opvallend veel meer reclamezendtijd op. En hoe zit het daar precies met de sponsoring en de regels? We mogen werkelijk hopen dat de klacht van SBS zoden aan de dijk zet en een mooie, tamelijk onfrisse oorlog tot gevolg heeft, waar ik liever eens goed voor ga zitten dan voor hun programma's.