ADRES

De rekening van Keesings Historisch Archief is dit jaar weer eerder in de bus gevallen dan het eerste nummer van dit tijdschrift. Het blad verschijnt sinds een paar jaar met een uiterst lage frequentie van slechts twaalf nummers per jaar, maar als het op betalen aan moet komen, weet Keesing de abonnees supersnel te vinden.

Elk jaar is de afweging moeilijk. Weer een hoop geld neertellen voor een tijdschrift dat steeds trager wordt? 't Is geen dagblad, dat snappen we ook wel, maar ook bij een naslagwerk is het hinderlijk als de informatie maanden achterloopt. Maar ja, aan de andere kant: als je banden hebt vanaf 1964, is het toch wel een hele stap om er ineens mee op te houden. Als je eenmaal abonnee bent van het Historisch Archief, ben je voor je leven verkocht. Laten we met de betaling in ieder geval even wachten tot het eerste nummer binnen is.

Bij het wegleggen van de rekening op de stapel 'Absoluut niet dringend' valt het oog op de adressering. Naam, straat, postcode en woonplaats kloppen perfect, maar wat staat daar voor landennaam en nog wel pontificaal in hoofdletters? 'DUITSE DEMOCRATISCHE REPU'. De toevoeging BLIEK is weggevallen, want die zou niet meer in het venster van de envelop gepast hebben.

Wel een heel pijnlijk foutje van een uitgeverij die is gespecialiseerd in de jongste geschiedenis. De DUITSE DEMOCRATISCHE REPU bestaat al ruim zes jaar niet meer, om precies te zijn sinds 3 oktober 1990, de datum van de hereniging van West-Duitsland en de DDR. Wat moet de postbode wel niet hebben gedacht toen hij de rekening in de brievenbus schoof. Is ze daar in Nederland iets ontgaan?

Keesing zal de Wiedervereinigung toch niet hebben gemist? Jaargang 1990 van het Historisch Archief staat bol van de gebeurtenissen in West- en Oost-Duitsland in dat jaar. Vooral de uitgaves van oktober en november tellen vele pagina's over de monetaire unie waartoe de DDR en de Bondsrepubliek waren overgegaan, de fusies van politieke partijen en de gesprekken met de vier geallieerden (Sovjet-Unie, Groot-Brittannië, Frankrijk en de Verenigde Staten) die toezicht hielden op de komende hereniging.

Op pagina 719 staat een foto van 'het document dat de éénwording van Oost- en West-Duitsland bezegelde'. De datum 3 oktober valt ook een paar keer, maar louter als aankondiging. 'De eenwording zou plaatsvinden op 3 oktober 1990'. Zo'n tijdsbepaling duidt erop dat het volgens Keesing allemaal niet door is gegaan. Zou er wat tussen zijn gekomen?

Nergens is te lezen wat er op die derde oktober 1990 precies is gebeurd. In het december-nummer komt Duitsland zelfs helemaal niet voor. Het zal toch niet waar zijn dat Keesing de historische gebeurtenis over het hoofd heeft gezien?

Jaargang 1991 voor de zekerheid maar even gepakt. Gelukkig, het januari-nummer opent met de hereniging: “Op 3 oktober hield de Duitse Democratische Republiek (DDR, ofwel Oost-Duitsland) op te bestaan.” Uitgebreid maakt Keesing melding van de feestelijkheden op die dag. De laatste premier van Oost-Duitsland, Lothar de Maizière, komt aan het woord: “Wij zijn één volk, wij worden één staat. Dit is een uur van grote vreugde. Het betekent het einde van een aantal illusies. Het is een afscheid zonder tranen.”

Maar de abonnementenafdeling van Keesing heeft kennelijk geen afscheid kunnen nemen van de DDR. Een medewerkster van de uitgeverij in Amsterdam heeft moeite een verklaring te geven voor de foute adressering. Ze probeert de schuld af te schuiven op de computer. “Wij werken hier met landencodes, dat gaat allemaal automatisch.” Maar waarom bestaat de landencode DDR nog? “Dat weet ik ook niet.” En waarom staat een abonnee die in een gedeelte van Berlijn woont dat nooit deel heeft uitgemaakt van de DUITSE DEMOCRATISCHE REPU bij Keesing anno 1997 te boek als DDR-inwoner? “We zullen het onmiddellijk veranderen.”

Eind vorige maand viel het laatste nummer van Keesings Historisch Archief van 1996 in de bus, met een perfecte adressering. De Berlijnse abonnee woont niet meer in de DUITSE DEMOCRATISCHE REPU, maar in de BONDSREP. DUITSLAND. Keesing is weer helemaal bij.