Dolly voert toptien aan

Het vakblad Science (19/12) heeft het gekloonde schaap Dolly tot dé wetenschappelijke doorbraak van 1997 uitgeroepen. Volgens de redactie heeft het schaap, dat werd gecreëerd uit een enkele uiercel zowel de wetenschap uitgedaagd als een publiek debat in gang gezet. Over het derde criterium - het maatschappelijke voordeel - laat de redactie zich niet uit.

Of het moet Polly zijn. De 'makers' van Dolly maakten in juli bekend dat ze met dezelfde kloontechniek nog eens vijf lammetjes hadden gemaakt. Eén van hen, Polly, was voorzien van een menselijk eiwitgen. Dezelfde Science waarin Dolly gekroond wordt, meldt dat dit gen codeert voor het menselijke factor IX eiwit, dat door hemofiliepatiënten gebruikt wordt om hun bloed beter te laten stollen.

Behalve de traditionele bekendmaking van de 'wetenschappelijke doorbraak van het jaar' eert Science ook altijd negen andere toppers uit het afgelopen jaar.

Het zal niemand verbazen dat de missie van de Pathfinder naar Mars gememoreerd wordt. Ook de kandidatuur van de volledige genenkaarten van enkele micro-organismen zal op weinig discussie zijn gestuit.

Maar de ontdekking van de ruimtesonde Galileo dat Jupitermaan Europa water zou bevatten, is nog te speculatief voor een plaatsje in de toptien. En de keuze om 1997 uit te roepen tot het jaar van de synchrotrons, alleen omdat Japen er een gaat bouwen en er een in Illinois een jaar draait, lijkt vooral ingegeven door persoonlijke voorkeuren.

Andere toppers: er zijn in 1997 enkele genen voor biologische klokken geïsoleerd; sterrenkundigen slaagden er twee maal in een zogeheten gamma ray burst - een gigantische, maar mysterieuze explosie, ergens in de kosmos - te lokaliseren; Duitse onderzoekers bewezen met een stukje DNA van een Neanderthaler dat deze mensachtige geen voorouder was, maar een uitgestorven neef; nanobuizen, miniatuurbuisjes van één miljoenste millimeter dik, lijken de nieuwe bouwstenen voor de microelektronica te worden; en tenslotte werd in 1997 de eerste genetische oorzaak van de ziekte van Parkinson ontdekt.