Amerikaanse media gaan naar Cuba en uitwisseling van studenten

WASHINGTON (Reuter, AFP, AP) - De Amerikaanse media mogen kantoren openen in Cuba. Ook is de uitwisseling van studenten voortaan toegestaan en hebben liefdadigheidsinstellingen en andere niet-gouvernementele organisaties toestemming om banden aan te gaan met zusterorganisaties in Cuba.

Cubaanse nieuwsmedia zouden zich nu ook in de VS mogen vestigen. President Bill Clinton die dit gisteren bekendmaakte hoopt zo de communicatie tussen Cubanen en Amerikanen te verbeteren. De Cubaanse leiding heeft nog niet gereageerd op de mededeling. Clinton besloot tot verlichting van de sancties om “de vreedzame overgang van het land naar een vrije en open samenleving te stimuleren”. Het economisch embargo tegen het Caribische eiland blijft bestaan, omdat volgens Clinton Cuba zich blijft verzetten tegen de democratie.

De laatste Amerikaanse journalist werd eind jaren '60 Cuba uitgestuurd. Sindsdien gaven opeenvolgende regeringen in Amerika de media in de VS geen toestemming meer om een kantoor te openen in Cuba in verband met het Amerikaanse embargo.

De VS hebben sinds de jaren zestig het communistische Cuba geïsoleerd in de hoop de Cubaanse leider Fidel Castro daarmee ten val te brengen. Pas na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie in 1991 kreeg dat embargo effect en ontstonden er tekorten. Daarvoor subsidieerde Moskou Cuba op grote schaal.

Castro doet zijn uiterste best om buitenlandse investeerders aan te trekken. Zo is de wetgeving over het eigendomsrecht aangepast zodat de investeerders niet meer bang hoeven te zijn voor onteigeningen zoals die eind jaren '50 plaatsvonden op Cuba.

Aangemoedigd door deze ontwikkelingen wil de Europese Unie een dialoog met Cuba aangaan over economische samenwerking, dit zeer tegen het zere been van de Verenigde Staten. Wellicht zal een EU-delegatie met Castro spreken tijdens de viering deze maand van de vijftigste verjaardag van de Verenigde Naties in New York. De VS hebben geen moeite gedaan om Castro's aanwezigheid daar te voorkomen.

Naar verluidt onderhandelt het Vaticaan met Cuba over een bezoek van de paus aan dat land. De paus bezoekt nu het oosten van de VS en is altijd gekant geweest tegen economische sancties.

Conservatieve politici in de VS zien al deze ontwikkelingen met lede ogen aan. Zij hebben de laatste tijd juist aangedrongen op een verharding van de isolatie-politiek. In het Huis van Afgevaardigden hebben zij een wetsvoorstel ingediend over verzwaring van de sancties. In het voorstel staat dat instellingen of personen die het Amerikaanse handelsembargo tegen het Caribische eiland schenden civielrechtelijk vervolgd kunnen worden. De maatregel zou vooral zusterbedrijven van Amerikaanse firma's in Europa treffen.

Om toch tegemoet te komen aan de wensen van de Republikeinse afgevaardigden in het Congres heeft Clinton aangekondigd dat de huidige sancties strenger toegepast zullen worden. Zo wil hij Amerikanen die via andere Caribische landen doorreizen naar Cuba om daar vakantie te houden vervolgen.

De Amerikaanse president stelde met klem dat de sancties blijven voortduren totdat Cuba de mensenrechten respecteert en een democratisch meerpartijenstelsel invoert. Veel vertrouwen hebben de conservatieve politici niet in deze mededeling. Clinton heeft namelijk ook aangekondigd dat Cubaanse Amerikanen gemakkelijker op bezoek kunnen bij zieke familieleden in hun voormalig vaderland. Ze mogen voortaan één keer per jaar op bezoek. Verder wordt het gemakkelijker om geld over te maken voor immigratie van familieleden of humanitaire doeleinden.

Volgens de Republikeinen speelt Clinton met zijn maatregelen Castro in de kaart. Maar het Witte Huis ziet dat anders en verwacht dat de maatregelen voor meer wederzijds begrip zorgen. Ook zullen de Cubanen voortaan meer te weten komen wat zij allemaal missen door Castro's beleid.