UPDATE Leden van de Russische punkband Pussy Riot moeten twee jaar de cel in vanwege 'religieus gemotiveerd hooliganisme'. De uitspraak lijkt slecht nieuws voor de tegenstanders van president Poetin en de Russisch-orthodoxe kerk.

De bandleden voerden in februari een 'punkgebed' uit in de Christus Verlosserskathedraal te Moskou. Bij die guerilla-actie vroegen ze de heilige maagd Maria om Rusland 'te verlossen van' president Poetin en scholden ze op de Russische geheime dienst. De aanklager, volgens critici een marionet van de president en de kerk, eiste in juli drie jaar gevangenisstraf.

Het optreden is volgens de rechter gemotiveerd door 'religieuze haat'. Ook president Poetin zou min of meer doelwit zijn, omdat hij zijn macht heeft gekregen van God. Verder mogen in Russische kathedralen alleen geestelijken gebeden uitspreken.

De rechter is het grootste gedeelte van vrijdagmiddag bezig met het voorlezen van het vonnis. Overigens staan slechts drie van de ongeveer 10 bandleden terecht.

De uitspraak wordt door velen beschouwd als een signaal dat Poetin niet van plan is om dissidenten milder aan te pakken. De leider van de oppositiepartij Links Front is vrijdagmiddag opgepakt toen hij arriveerde bij de rechtbank.

Het gewraakte optreden:

Wereldwijd protesten
De arrestatie van de twintigers leidde de afgelopen weken binnen en buiten Rusland tot stevige protesten. Pussy Riots kritiek - dat Poetin dissidenten steeds harder aanpakt en samenspant met de machtige Russisch-orthodoxe kerk - vond weerklank bij popartiesten als Paul McCartney, Madonna, Bjork en Pete Townshend (The Who).

Ook in politieke kringen klinkt bezorgdheid over Poetins aanpak en het lot van de bandleden. De Verenigde Staten hebben meermaals hun zorgen geuit, een groep van meer dan honderd Duitse politici heeft de geëiste straf 'draconisch en buitensporig' genoemd. In tientallen steden binnen en buiten Rusland zijn vandaag protestacties tegen de zaak. Nederland behoort tot de weinige landen waarin niet geprotesteerd wordt.

Russische demonstranten kunnen rekenen op een hoge celstraf. Poetin verhoogde de boete voor deelnemen aan betogingen tot maximaal honderdduizenden roebels, vele malen meer dan de meeste Russische jaarsalarissen.

Proces 'was idee van de kerk'
Ook de patriarch van de Russisch-orthodoxe kerk, Kirill, krijgt de wind van voren. Hij werd onlangs tijdens een bezoek aan Oekraïne belaagd door een betoger. De kerk wordt in de Russische media steeds vaker op de hak worden genomen. Het proces tegen Pussy Riot zou niet zozeer een idee van zijn van Poetin, maar van de kerkleiding.

Kirill stelde vandaag voordat de rechter uitspraak deed dat kerk en staat in Rusland wel degelijk gescheiden zijn. Hij zou slechts met Poetin samenwerken vanwege een 'gedeelde agenda'. 'We zijn echt autonoom', benadrukte hij in een interview met Poolse journalisten. 'We houden ons niet met elkaars zaken bezig. De kerk koestert de huidige vrijheid en autonomie.'

Die visie wordt bepaald niet door alle Russen gedeeld, meldt Reuters. Volgens een gisteren gepubliceerde opiniepeiling gelooft ongeveer de helft van de bevolking dat de kerk meebeslist over Kremlin-beleid. In februari noemde Kirill de periode na de val van de Sovjet Unie een 'wonder van God'. Dankzij Poetin zou Rusland 'eindelijk zijn crisis te boven zijn'.