Smalle visies, brede brugklassen

weblog Deze week was er in de Tweede Kamer een algemeen overleg over stapelen en doorstroom. Zoals vanouds was iedereen het met elkaar oneens, maar zelfs de Kamerleden vonden een paar gemeenschappelijke waarden. Zo was iedereen het er over eens: het onderwijs moet een leerling niet vastzetten in een hokje. Ook deelden ze hun afkeer tegen de oude middelschool, de écht brede brugklas was een fiasco, vonden ze. Mijn school bewijst het tegendeel.

Ik zit op een van de weinige, en misschien wel de enige school in Nederland waar er een nog echt brede brugklas is. Van vmbo basis tot vwo, tot en met het tweede leerjaar is het een pot nat. Het resultaat is dat in dit heel kleine stukje Nederland het selectiemoment wordt uitgesteld. Niet op 12 jarige leeftijd wordt praktisch bepaald waar jij in de sociaal economische keten terecht gaat komen, maar de selectie vindt plaats op de leeftijd van 14 jaar.

Toegegeven, ik ben pas dit jaar daar op school gekomen en heb dus niet de brede brugklassen aan den lijve mogen ervaren. Maar het resultaat mag er wezen en wat een contrast: waar op mijn oude school iedereen een vwo opleiding ‘for granted’ beschouwde, bevind ik me nu tussen een groep echt gemotiveerde en presterende scholieren. Bovendien is een groot deel van deze leerlingen een echt ‘product’ van de brede brugklas. Hun cito-score was vaak lang niet toereikend voor toelating tot een havo-vwo school.

Toch pleit ik er hier niet voor om het selectiemoment naar achter te schuiven, ik wil enkel aangeven dat niet alle leerlingen bij het huidige selectiemoment gebaat zijn. Dit is eigenlijk ook logisch, elk kind ontwikkelt zich anders en er is geen universele leeftijd waarop we vast kunnen stellen wie welke capaciteiten heeft. Luister maar naar onze ‘puberbrein-professor’ Jelle Jolles: het is duidelijk dat niet alle leerlingen op dat specifieke moment de goede keuze kunnen maken.

Maar we kunnen het dus ook omdraaien: leerlingen die na groep 7 al duidelijk verder willen en kunnen zouden mijns inziens ook de mogelijkheid moeten hebben om zich met soortgelijke leeftijdgenootjes sneller te ontplooien. Dit allemaal omdat het onderwijs in dienst is van het ontplooiingsideaal van leerlingen. Leerlingen die het beste uit zich zelf willen halen moeten de mogelijkheid krijgen dit maximaal te doen. Ongeacht of hun kwaliteiten op 10 of 14-jarige leeftijd aan het licht komen.