IDFA opent met film over Afrika’s gefilmde armoede

’Episode 3 – Enjoy Poverty’ van de Nederlander Renzo Martens (35) opent volgende maand het Internationale Documentaire Filmfestival in Amsterdam (IDFA). De documentaire die opgenomen is in het debutantenprogramma gaat over ’de emotionele en economische waarde van Afrika’s belangrijkste exportproduct: gefilmde armoede’, zo luidt de toelichting bij de film.

’Episode 3’ lijkt qua onderwerp –de ethiek van de filmmaker en de aard van zijn engagement– aan te sluiten bij een eerdere, korte film van Martens, die op IDFA 2004 werd vertoond. Voor het verdeeld ontvangen ’Episode 1’ ging Martens met een kleine camera illegaal de Tsjetsjeense grens over, niet om in Grozni te informeren naar het lot van de Tsjetsjenen, maar om de Tsjetsjenen iets te vragen over hém, de man met de camera.

De enige Nederlandse film die is opgenomen in de 16 documentaires tellende competitie om de Joris Ivens Award (12.500 euro) is ’Carmen meets Borat’ van Mercedes Stalenhoef (42). De documentaire – die ook wordt afgevaardigd naar de Oscars – gaat over een Roemeense puber die het plan heeft opgevat om het postcommunistische Roemenië te verruilen voor Spanje. Carmen verandert van gedachten als de filmploeg van Sacha Baron Cohen alias Borat haar dorp aandoet. Stalenhoef viel eerder op met ’Ik Wil Nooit Beroemd Worden’ (2005), over de verstandelijk gehandicapte cellist Tobias en zijn familie.

Twee andere bekenden in competitie komen uit Oostenrijk. Nikolaus Geyrhalter presenteert na ’Our Daily Bread’ (in 2005 winnaar Grote Juryprijs) een portret van de bewoners langs het traject van de rally Parijs-Dakar. Geyrhalter zoemt met ’7915 km’ vooral in op het leven in Marokko, Mauretanië, Mali en Senegal. Als IDFA’s eregast stelt Geyrhalter tevens de top-10 van Beste Documentaires samen. En evenals de Nederlandse documentairemaker Frans Bromet – aan wie het festival dit jaar een retrospectief wijdt – geeft hij een masterclass.

Erwin Wagenhofer is de tweede Oostenrijker in competitie. Na zijn veelbesproken documentaire over de voedselindustrie (’We Feed the World’, 2005) presenteert hij ’Let’s Make Money’. Op YouTube is alvast de trailer van de film te zien die nauw aansluit bij het vraagstuk van de wereldwijde kredietcrisis. ’Was machen die Banken mit unserem Geld? Was macht die Weltbank? Haben sie ein Bankkonto?’, zijn enkele vragen die de regisseur met een perfect gevoel voor timing opwerpt.