NIEUWE PRODUCTEN NIEUWE DIENSTEN

recensie Vanaf de eerste uitgave in 1997 werd het blad Genoeg (voor zuinige mensen) overladen met tips en brieven van lezers. 'Genoeg' is de opvolger van de Vrekkenkrant, opgericht in 1992, die uitmuntte in tips over hoe je zoveel mogelijk potten thee uit 1 zakje krijgt, en zo warm mogelijk de avond doorbrengt in een laaggestookt huis.

Na 28 edities 'Vrekkenkrant' hadden de redacteuren Hanneke van Veen en Rob van Eeden genoeg geld gespaard (en verdiend) om het rustig aan te gaan doen. Hun initiatief werd voortgezet door Marieke Henselmans, en het blad 'Genoeg' is inmiddels alweer 30 nummers oud. De veelvuldige tips en reacties van lezers zijn niet in de prullenbak gegaan (waarschijnlijk staat er helemaal geen prullenbak op de redactie), maar gebundeld in in een boek: 'Genoeg uitgegeven! Met honderden tips voor consuminderaars.'

Afgaande op de titel is het niet een boek om je op te verheugen. De tips zijn gerubriceerd in ruim dertig hoofdstukken, met titels als: 'Zelf gedaan is het eerst verdiend', of: 'Wie zeurt die beurt'.

Het boek blijkt een dwarsdoorsnede te zijn van de Nederlandse ziel. Grofweg gezegd ziet die er zo uit: de Nederlander houdt niet van (in het openbaar) afdingen. Hij is echter ongegeneerd als het gaat om koopjes, voordeeltjes halen, pingelen, een ander een oor aannaaien, doe-het-zelven, schooien en hergebruiken. Is hij daarom zelfgenoegzaam, knieps en zuur? Integendeel, de brieven zijn opgewekt van toon. De schrijvers willen hun vindingrijkheid en voordeeltjes niet voor zichzelf houden, maar graag delen met anderen. Sterker nog: ze gaan er prat op. De een raadt aan om de wc-rol eerst flink plat te stampen voordat hij op de houder wordt gehangen. Het papier rolt minder gemakkelijk af, en de gebruiker houdt dus eerder op met lustig papier nemen. De ander adviseert water te besparen door eerst de kinderen in bad te doen, daarna zelf te gaan en het restwater te gebruiken voor de wasmachine (hoe dat moet staat er helaas niet bij, met emmers overhevelen?). Kapotte hobbyhandschoenen kun je in ringen knippen, die kunnen vervolgens als elastiekjes dienst doen.

Een van de laatste hoofdstukken gaat over begraven. Op opgewekte toon is daar beschreven hoe je net zo goed (en goedkoop) zelf een kist kan timmeren. Desnoods begraaf of cremeer je de dode in een oude slaapzak, want een kist is niet verplicht. Van een oude pizzadoos kun je een fijne grafkrans maken, met groen uit eigen tuin en wat bloemen uit het seizoen.

De brievenschrijvers noemen zichzelf graag 'vrek' en herkennen elkaar in het openbaar, waar ze op elkaars koopjes azen. Zo schrijft A.J. Moerman uit Brunssum: ,,In een winkel zie je een wagentje met afgeprijsde artikelen. Je pakt ze op en wil ze in je eigen wagentje leggen. Wat blijkt: het was gewoon een winkelwagentje van een andere vrek.''

Genoeg Uitgegeven, winkelprijs 13,50 euro. Uitgeverij Genoeg, ISBN 90 6271 929 5.

Onkruid in de tuin

Na drie eerdere boekjes over milieuvriendelijk tuinieren komt uitgeverij Roodbont uit Zutphen nu met 'Kruid en onkruid' (11,50 euro). Op kringlooppapier, maar daar zie je niks van. Onkruid kan woekeren, maar kan ook vlinders aantrekken of helpen tegen kwalen. Uitroeien is dus niet altijd de beste remedie. De kunst is om het in toom te houden.

Uitjestester

Vijfhonderd ideeën voor bedrijfsuitjes, keurig gerangschikt op een website. Het kan van buitenissig, zoals een bezoek aan een bedoeïenenthema-restaurant en jetskiën, tot ideologisch, zoals een bezoek aan de zeehondencrèche van Pieterburen. Je kunt met collega's aan de slag gaan voor een goed doel, of een rondleiding krijgen over de Amsterdamse Wallen. Zelfs mensen die nooit een uitje van hun baas krijgen hoeven niet verstoken te blijven van de pret, ze kunnen zich

opgeven als uitjestester: www.bedrijfsuitje.nl