Rammstein provoceert graag

recensie AMSTERDAM - De Duitstalige shockmetalgroep Rammstein treedt drie avonden aan in de Amsterdamse Music Hall en zal daarbij niet nalaten over heilige huisjes te marcheren. De strakke podiumact combineert sadomasochisme met religie, en flirt ongegeneerd met het totalitarisme. De band oogst kritiek, maar is zeer succesvol.

,,Wir wollen dass ihr uns vertraut/ Wir wollen dass ihr uns alles glaubt.'' Rammstein vraagt op de recente single 'Ich will' om blind vertrouwen, en klinkt ondertussen onvervalst autoritair en manipulatief. De voorliefde van de band voor het extreme uit zich ook op het podium, waar vlammenwerpers, dildo's en explosies opduiken tussen snoeiharde gitaren.

Het shock-element heeft het zestal geen windeieren gelegd. In eigen land is de Oost-Berlijnse band razend populair en ook in de VS gaat het goed met de heren: twee tracks van hun debuutalbum belandden op de soundtrack van de cultfilm 'Lost Highway' (1997) van David Lynch en de volgende cd 'Sehnsucht' behaalde er de platina-status. In Nederland bestormde de metalband de festivals Pinkpop en Lowlands, en belandden de singles 'Engel' en 'Sonne' in de hitlijsten.

Het gezelschap maakt Tanzmetal: mechanische metal met sample-achtige powerakkoorden -een muzikaal huwelijk tussen de Newyorkse industrialband White Zombie en de omstreden Sloveense rockgroep Laibach. De loodzware stem van voorman Till Lindemann en de hoekig uitgesproken Duitstalige lyrics zorgen voor een dramatische inslag.

Ondanks het succes heeft Rammstein, vernoemd naar een vliegramp met tachtig doden, onder critici een bedenkelijke reputatie. De metalband wordt nogal eens beschuldigd van een totalitaristische inslag en extreem-rechts gedachtegoed. Niet verwonderlijk, wanneer je videoclip ('Links, 2 3 4') beelden bevat van nazi-propagandiste Leni Riefenstal, regisseuse van 'Triumph des Willens', de verheerlijkende documentaire over de rijkspartijdag van Hitlers NSDAP in 1934. Volgens de band was de clip bij het nummer bedoeld als parodie. De thema's die de groep aansnijdt zijn overwegend controversieel: sm ('Bück dich'), incest ('Tier', 'Spiel mit mir') en totalitarisme ('Weisses Fleisch', 'Ich will').

Wie de band vaker heeft gezien, prikt door de fascistische zeepbel heen -het zestal koketteert graag met vooroordelen over Duitsers en parodieert totalitaire regimes puur om te provoceren. In interviews zet Rammstein zich af tegen extreem-rechts en zegt een 'gewone' rockband te zijn. De Music Hall zal vanavond dan ook niet gevuld zijn met neonazi's maar met 'gewone' metal-liefhebbers die het ironische Rammstein-shockcircus waarderen.

Aan aandacht geen tekort -de release van laatste cd 'Mutter' zorgde eerder dit jaar voor de nodige opschudding binnen de religieuze Duitse gemeenschap. Rudolf Hammerschmidt van de Orde der Katholieke Bisschoppen vond de grauwgrijze embryo op de cover smakeloos, terwijl Thomas Krueger van de Evangelische Kerk verkondigde elk ongepast vertoon van doden af te keuren. Gitarist Paul Landers reageerde laconiek op de kritiek: ,,Veel bands zijn erger dan wij -bij hen gaat het bijvoorbeeld over ingewanden.''

De terroristische aanslagen op de VS hebben de heren Rammstein niet koud gelaten. Op hun website veroordelen ze elke vorm van terrorisme en bekritiseren ze de macht van de media. ,,Hoewel wij momenteel in de VS verblijven wegens de 'Pledge of Allegiance'-tournee, vragen wij ons af: houden de media ons wel voldoende op de hoogte, weten we alles wel? (..) Wanneer we volledig geïnformeerd worden, wanneer we weten wat er daadwerkelijk gebeurt, wanneer we één enkele gebeurtenis in verschillende perspectieven kunnen plaatsen, dan pas hebben we de beste kans (..) een individuele mening te vormen.'' Rammstein op de bres voor het recht op informatie -een standpunt dat niet strookt met een dubieus imago maar illustreert dat de band weet wanneer te stoppen met shockeren en serieus te zijn.