Verstopt in een kastje of bloot op een kleedje

Vroeger ja, vroeger, toen was een simpel tafeltje op een tapijtje genoeg voor het wonder dat televisie heette. Maar de televisie is tegenwoordig een woonattribuut. Daar heb je heuse ameublementen voor. Dressoirs. Trolly's. Of, zo je wilt, een kleedje.

Het blijft een probleem, zo'n beeldbuis in je huis. Een dominant gebruiksvoorwerp, dat de rest van de inrichting dicteert: bankje ervoor, twee stoelen aan de zijkant. Ook veel gezien: het wandmeubel, met een beeldbuis achter de deurtjes. En weer die stoeltjes aan de zijkant, voor als de deurtjes opengaan. Kan het misschien ook anders?

Natuurlijk, zegt Claire Vos van toonaangevend interieurbureau en woonwinkel Maupertuus in Groningen. ,,Ik kijk thuis op bed televisie. We hebben zo'n groot antiek Chinees bed, van twee bij twee meter, met op het uiteinde zo'n mooi tv'tje dat is vormgegeven door Philippe Starck. Heel gezellig, met lekker veel kussens, telefoon binnen handbereik.'' Zo'n Chinees bed is uitzonderlijk. ,,Maar je ziet steeds meer dat mensen het lekker vinden half liggend televisie kijken, vanaf brede hangbanken.''

Toch, voor het grote publiek dat moet woekeren met de ruimte in de doorzonkamer, en dat niet beschikt over een speciale tv-kamer of mediahoek, is zo'n trolly handiger. Wil je tv-kijken, dan schuif je het tafeltje op wielen naar voren. Klaar met kijken? Rij het gewoon weer weg. Vos: ,,Eigenlijk maak je de televisie zo klein mogelijk.'' En trolly's zijn er in alle soorten en maten: van huize-Ikea tot chique, strakke Italiaanse ontwerpen, die je haast niet ziet. ,,Tegenwoordig heb je zelfs jumbo-trolly's, die verkoop ik heel veel. Speciaal bestemd voor breedbeeld-tv.''

Nee, trends zijn er niet, zegt Paul Alexander Linse, hip interieurontwerper uit Amsterdam, onder andere verantwoordelijk voor de aankleding van het populaire lounge-vrijetijdsoord Vakzuid: ,,Zelf heb ik de televisie verstopt in een strakke kast. Terwijl het toch ook een hele mooie, strakke Sony is.'' Waarom? Linse houdt gewoon niet van rommel in de huiskamer, koestert de soberheid van de strakke lijn. ,,Je zag lange tijd de televisie achter eikenhouten deurtjes verdwijnen omdat mensen het een eng, koel ding vonden. En die deurtjes zijn ook praktisch: zo komt er geen stof op.''

Maar tegenwoordig mag het, een blote beeldbuis in je kamer. Fabrikanten trekken steeds meer geld uit voor vormgeving. Want de concurrentie is moordend, tv's kunnen tegenwoordig allemaal hetzelfde en dan is een aardig uiterlijk vaak hét argument om de consument over de streep te trekken.

Bovendien: het succes van het Deense Bang & Olufsen leert dat het loont echt design te maken. De goedkoopste B & O-toestellen kost 3500 gulden, de duurste breedbeeld fl.15.975,-. Maar die televisies zijn stuk voor stuk zo mooi, dat compenseert in één klap de rommel die veel tv-zenders óp de buis brengen. Interieurontwerper Linse, jubelend: ,,Die B & O-toestellen kun je gewoon op de grond neerzetten. Als kunstwerk.''

Directeur Jeroen Sanders van meubelfabrikant Leolux kijkt met gemengde gevoelens naar de designtrend waarin de beeldbuisfabrikanten zich gestort hebben: het maakte een vroegtijdig einde aan een ambitieus project dat zijn firma vier jaar geleden met Philips ontwikkelde, het zogenaamde plugged furniture. ,,Het basisidee was: Philips levert de tv, wij bouwen die tailormade in, in speciaal ontworpen kasten. Met als uiteindelijk doel: streven naar een zo groot mogelijke harmonisatie van de televisie in het interieur.'' Het is eigenlijk een verfijning van het 'basisconcept' van de jaren zestig, waarbij elektronische apparatuur wel vaker werd 'weggewerkt' in mediameubels, zoals destijds op grote schaal gebeurde met platenspelers en radio's. De moderne technieken maken veel meer mogelijk: de Leolux-kasten waren leverbaar in liefst 120 verschillende kleuren, de kleuren die Leolux ook voert voor ander meubilair. ,,Dat lukt een tv-fabrikant in zijn eentje natuurlijk nooit'', zegt Sanders. Het klinkt een beetje zuur.

Maar de consument vond plugged furniture te duur: een tv kostte zo al snel - afhankelijk van de kast - zo'n zes- tot tienduizend gulden. ,,En de consument had andere zorgen: Wat heb ik aan zo'n meubel als mijn televisie over tien jaar kapot gaat?'' Kritiek die hout snijdt, want de tv-markt is uiterst dynamisch en modellen volgen elkaar in een hoog tempo op.

Bovendien werd plugged furniture verkocht via de woninginrichter, waar je niet direct gaat kijken als je een nieuwe televisie nodig hebt. Verkoop door de dozenschuivers van de elektronica-detailhandel was geen alternatief: daarvoor was Leolux weer te duur, te exclusief.

Sanders: ,,Weet je wat het is: als het om tv gaat, willen de meeste mensen toch gewoon een grote doos waar veel licht uitkomt. En in dat geval volstaat een trolly. Voor wie het waardeert, zijn er dan nog extra mooie trolly's in de handel, of mooie kasten.''

De nieuwste tv-ontwikkeling is het dunne plasmascherm. Interieurarchitect Linse heeft al diverse wanden van tv-kamers (,,Allemaal mensen met ruimte over'') bekleed met zo'n scherm. ,,Je krijgt dan een soort bioscoop: de afmetingen van het scherm doen denken aan de bios. En het beeld is verbluffend scherp, ongeacht de hoek van waaruit je kijkt.''

Maar deze hypermoderne tv's, die zelfs opgehangen kunnen worden aan het plafond, zijn nog kostbaar: Philips brengt twee modellen op de markt, die, afhankelijk van schermgrootte, 17.600 en 25.000 gulden kosten. ,,Zo'n plasmascherm is voor het grote publiek onbetaalbaar. Ik heb in Club Baby (een exclusieve Amsterdamse sociëteit, red.) dan ook gewoon B & O televisies op de grond gezet'', zegt Linse. Hij tovert een foto tevoorschijn, van twee design stoelen en een coole bank op een kleedje. Met als uitzicht: een televisie. Maar is dat niet precies hetzelfde als waarmee het vijftig jaar geleden ooit begon? Ja, zegt Linse. ,,Want het maakt gewoon niet uit waar je je tv neerzet. Als je er maar happy mee bent.''