Wegwijs in vijf eeuwen Nederlandse schilderkunst

recensie Wat voor eisen kun je stellen aan een boek dat volledigheidshalve alle schilderkunst van de laatste vijf eeuwen wil behandelen in een bestek van pakweg driehonderd bladzijden? Het hoeft geen doorwrochte studie te zijn, maar degelijkheid en betrouwbaarheid moeten voorop staan.

Natuurlijk staan alle namen er niet in, maar wel diegenen die als representatief voor hun tijd worden beschouwd. Aan die eisen voldoet het populair opgezette overzicht 'Nederlandse schilderkunst'. Daardoor is het boek geknipt voor het grote publiek, dat op gebied van kennis nog een onbeschreven blad is. De gevorderde liefhebber daarentegen komt veel tegen wat ie waarschijnlijk al weet. Hij krijgt bovendien ook geen echt leesboek onder ogen; de informatie vormt nauwelijk een doorlopend verhaal.

Zo blijft er veel te wensen over. De schilderkunst wordt behandeld zonder de historische, culturele of sociale context te schetsen. De rol van de opdrachtgever blijft onbesproken, om over marktwerking maar te zwijgen. Inhoudelijk-technische zaken worden evenmin belicht. Het gevolg is dat de schilderkunst als een op zich staand fenomeen een geïsoleerd leven gaat leiden.