'Ash is een beetje schizofreen'

recensie AMSTERDAM - “Of het anders had gekund? Nee, het had niet anders gekund. We zijn nu eenmaal een beetje schizofreen en dat willen we maar zo houden.”

Zanger Tim Wheeler van de Noord-Ierse band Ash heeft het niet over een mogelijk pathologische afwijking maar over het opmerkelijke verschil van stijl van de nummers op de nieuwe cd 'Nu-Clear sounds'. Tegenover prachtige, melodieuze en meeslepende popliedjes als 'Folk song', 'Aphrodite' en het Echo-and the Buynnyman-achtige 'Im gonna fall' staan ordinair harde en scherpe metal-achtige nummers als 'Numbskull' en 'Death trip 21' die alle schoonheid van de eerste genoemde liedjes in één klap wegvagen. De dubbelheid van klank en repertoire heeft Ash altijd al gekenmerkt. Ook toen het scholierenbandje uit Downpatrick, aan de oostkust van Noord-Ierland ten zuidwesten van Belfast, in '94 net doorbrak met 'Trailer', was dat al zo. Zowel het stampende 'Petrol' (hard) als het door Heineken in Ierland als reclametune gebruikte 'Uncle Pat' (rustig) werden meteen hits. Wheeler: “Toen we nog in Downpatrick woonden, speelden we, zo eind '93, begin '94, vrijwel wekelijks in clubs als Katy Daly's en The Limelight in Belfast. We hadden nog niet zoveel nummers, maar die tweeslachtigheid zat er al wel in. We houden zowel van The Beatles als van Iggy Pop, daar ligt ergens het probleem.”

Kung fu

Toen de jochies met 'Kung fu' (hard) de toenmalig Manchester United-speler Eric Cantona toezongen, nadat deze met een Kung fu-trap een supporter van de tegenstander die hem beledigd had op zijn nummer zette, veroverde Ash niet alleen het Ierse en Noord-Ierse, maar ook het Engelse poppubliek en werd het viertal tieners middenin de hausse van Oasis, Blur en Supergrass en al snel uitgeroepen tot de belofte van de 'Britse' popmuziek. De komst van Oasis-producer Owen Morris versterkte de belofte nog eens.

Ondanks het Trainspotting-imago dat de groep al even snel opbouwde met een voorliefde voor drugs en Keith Moon-achtig klierderig hotelgedrag (Tim zei onlangs nog dat hij een rekening van 150 pond voor een ingetrapte deur wel wat veel vond), vielen de mooie, vrijwel meteen klassieke popsongs het meest op. Met het snelle maar tegelijkertijd ook dromerige 'Girl from Mars', het Undertones-achtige 'Oh yeah' en het melancholieke 'Goldfinger' maakte Ash zich onsterfelijk nog voor de tweede cd '1977' (1996) werd uitgebracht. Wheeler herkent de invloed van de eveneens Noord-Ierse Undertones, maar vertelt hen pas later ontdekt te hebben. “Uit eigen land was vooral The Teenage Fanclub ons grote voorbeeld. En daarbuiten dus Iggy and the Stooges.”

De liefde voor de Stooges is niet alleen op nummers als 'Fortune Teller' maar ook tijdens hun live-optredens te horen. Toen Ash twee jaar geleden in juni in de Amsterdamse Melkweg hun Nederlandse debuutconcert hadden, waren de melodielijnen nauwelijks meer in de scherpe herriebrij te onderscheiden en kon alleen een dronken Ajax-supporter het oorverdovende lawaai voor een moment onderbreken. En ook nu weer lijkt het er op dat Ash live niet zonder oordoppen kan worden doorstaan. Tim herinnert zich het concert in Amsterdam nog goed. “Ja, het was lekker vol en chaotisch toen en ik weet ook nog dat het concert erna in Rotterdam veel beter was.”

Scheuren

Vanuit Londen voorspelt Wheeler dat het contrast in klank er zeker niet minder op geworden is. “Dat scheuren kunnen we gewoon niet laten. Maar daarnaast wil ik graag mooie luisterliedjes blijven schrijven. Het zal altijd wel zo blijven.” Het lijkt er op dat de verandering van het op het beroemde Ford-merkteken gebaseerde Ash-logo tot een wat hoekiger geheel de scherpe punk cq metalrock-'sound' van de nieuwe cd benadrukt. Wheeler ontkent het niet en voegt er aan toe dat het nieuwe logo ook geïntroduceerd werd om te laten zien dat het teenerbandje van weleer een nieuwe fase tegemoet is gegaan. Alleen de nieuwe gitariste Charlotte Hatherley is met haar 18 jaar nog beneden de 20. Wheeler: “Ash is volwassen geworden. Louder but wiser zal ik maar zeggen.”