Eugene McCarthy: ideoloog van een vooruitstredende politiek

recensie Algemeen is de opvatting dat in Amerika de nieuwe politieke generatie van de jaren negentig, die haar top bereikte in de regering-Clinton, erfgenaam is van de Kennedy's. Ten onrechte. In het helder geschreven proefschrift 'Tussen Twijfel en Geloof' wordt duidelijk gemaakt dat senator en presidentskandidaat Eugene McCarthy als ideoloog gold en geldt voor die Amerikanen die sinds de jaren zestig een vooruitstrevende, of beter gezegd, participerende politiek voorstaan.

McCarthy was er in 1968 verantwoordelijk voor dat president Lyndon Johnson zich niet herverkiesbaar stelde. Zijn campagne richtte zich vooral tegen de Amerikaanse betrokkenheid in Vietnam en kon, ondanks haar matige organisatie en schamele politieke kas, op een geweldige aanwas rekenen van politiek jonge idealisten, onder wie Hillary Clinton en Al Gore. McCarthy was verantwoordelijk voor de zogenaamde 'new politics', die zich richtte tegen een te grote macht van politici en ondernemingen. Volgens McCarthy had het Amerikaanse presidentschap veel te veel macht naar zich toegetrokken, werd de Amerikaanse samenleving door 'big business' een loer gedraaid en raakte de Amerikaanse burger meer en meer verstoken van politieke invloed. De jongeren die zich in 1968 achter McCarthy's 'kinderkruistocht' schaarden hadden zo'n grote aantrekkingskracht op de Amerikaanse kiezer dat McCarthy tot zijn eigen verbazing een serieuze presidentskandidaat werd. Of de gewezen frater werkelijk een serieuze gooi naar het Witte Huis wilde doen, valt te betwijfelen. Hij was een moeilijk te doorgronden politicus met een afkeer van politieke macht, zo sterk dat zijn nederlaag in 1968 tegen Hubert Humphrey voor hem bijna een verlossing was. Na 1968 zou McCarthy zich nog verscheidene malen opwerpen als onafhankelijk presidentskandidaat. In de wetenschap dat 'Third Party Candidates' in Amerika geen schijn van kans maakten, kon hij in zijn campagnes met een gerust hart zijn proteststem laten horen, zonder het risico te lopen tot het politieke establishment te gaan behoren.