2000 moet een echt meubeljaar worden

recensie Amsterdam, Centraal Station, maandagochtend 6.45 u: de stemming zit er al goed in. Op spoor 4a staat de trein naar Keulen klaar en is het een drukte van handenschuddende en schouderkloppende dames en heren. Langzaam vult de trein zich met dit gezelschap inkopers en detaillisten, voorzien van handzame koffertjes op wieltjes (voor de brochures en catalogi). Stipt om 6.55 u vertrekt de trein, die in tweeënhalfuur rechtstreeks naar het beursterrein in Keulen gaat. Hier wordt jaarlijks de grootste internationale meubelbeurs gehouden, die vanuit Nederland goed bereikbaar is, en dat is te merken want naast Duits en Italiaans lijkt Nederlands de derde voertaal te zijn.

Hoewel volgens de persvoorlichter 1999 geen meubeljaar was, spreekt hij zijn hoop uit dat 2000 dat wel mag worden. Het eerste jaar-Schröder heeft de Duitse economie geen goed gedaan maar of het dit jaar beter zal gaan valt te betwijfelen, want het omkoopschandaal van de CDU-bonzen zal ook niet veel positieve gevoelens losmaken. Dat dit soort ontwikkelingen het koopgedrag van de consument beïnvloedt zal duidelijk zijn maar hoe die relatie precies is, is veel minder helder, want er wordt wel meer geld besteed aan steeds exotischer wordende reizen en luxeautomobielen. Een vorm van vluchtgedrag misschien?

De meubelbranche wordt, net als alle andere sectoren van de handel, geplaagd door holle marketing-praat: heeft men het over een 'concept' dan blijkt het gewoon over een verkooptechniek te gaan, heeft men het over de 'Zeitgeist' dan bedoelen ze trends en met de 'moderne stadsnomade' wordt niet een zwerver bedoeld maar iemand die zijn spullen makkelijk wil kunnen verplaatsen. Hoewel de doorsnee-beursbezoeker zijn odyssee vol goede moed begint, wordt het hem niet makkelijk gemaakt: een tentoonstellingsgebied dat overeenkomt met meer dan 40 voetbalvelden vraagt om een uitstekende conditie en een navigatie-systeem - dat laatste is echter niet voorhanden. Dus volgt een slopende zwerftocht van hal naar hal en van stand naar stand. En dan moet er nog gekeken, vergeleken, geïnformeerd en getest worden. In het nieuwe 'Interior Lifestyle Centre' in Hal 13.3 zijn de nieuwste trends te vinden maar waarom deze afdeling zo heet, is volkomen onduidelijk. Hier zouden de bedrijven geconcentreerd zijn die zich wijden aan 'het thema van de woninginrichting', alsof de meeste bedrijven dat niet doen in welke stijl dan ook, of het nu boeren-klassiek of trendy-aluminium is. We vinden hier veel combinaties van hout, aluminium en gezandstraald (of melk)glas en veel grote eettafels (tot 16 personen) - dat zullen dus wel de trends zijn. Hout is er in vele soorten en kleuren, het liefst als plaatmateriaal omgebogen tot lichte, luchtige meubels maar ook massief toegepast en in strakke vormen; ook de wandsystemen zijn open en licht, zoals de nieuwe wandmeubels van Castelijn, en steeds meer keukens bestaan uit losse meubels op poten, zoals de keukens van de firma met de toepasselijke naam Leicht. In het kader van 'open en licht' ontwierp Philippe Starck voor Kartell 'La Marie', een volledig transparante stoel van polycarbonaat.

Wat mij altijd verbaast is dat er zo weinig meubels gemaakt worden voor de moderne, van computers, televisies en hifi-installaties voorziene, woning. Daar lijkt nu eindelijk een kentering te komen, hoewel ik nog maar één firma tegenkwam die gespecialiseerd is in computermeubels, die de gebruiker urenlang surf-, game- en werkplezier belooft te verschaffen. Toch slaat de 'Net-Chopper' van de firma Dittrich de plank jammerlijk mis, want hoewel de stoel comfortabel zit, biedt het meubel geen ondersteuning voor de veel geplaagde muisarm. Dittrich belooft ons visioenen van de 21ste eeuw maar worstelt kennelijk nog met de geschiedenis van de 20ste eeuw. De firma Selva doet er alles aan om de nieuwe media zo te verbergen in klassieke Tiroler meubels dat zelfs de kabels niet meer te zien zijn, terwijl de firma Brinkman samen met Siemens een systeem uitdokterde waardoor de luidsprekers van audio-apparaten in de deuren van kastsystemen zijn verwerkt. De geluidskwaliteit is heel mooi, evenals het effect op de bezoekers. Je ziet mensen onwennig aan deurtjes luisteren en voelen - zoals mensen ooit voor het eerst van hun leven naar het knopje van het elektrisch licht moeten hebben gegrepen. Op keukengebied ontwikkelde Leicht een keuken met een ingebouwde internetaansluiting, zonder toetsenbord. Door middel van een touchscreen (handig als je deeg staat te kneden) kun je recepten opvragen en boodschappen doen (mits je een ge-e-commercialiseerde leverancier hebt).

Wat heb ik verder nog gezien? Een rollende kast (van Ron Arad voor Hidden), die door Jan des Bouvrie voortgeduwd werd (niet gedurende de hele beurs maar i.v.m. televisieopnamen), filosofische bedden (bij Incasa) waar geheel volgens de Feng Shui (een, in China waarschijnlijk onbekende, oude Chinese wijsheid) positieve energieën doorheen zouden stromen, en plastic tuinkabouters (bij Kartell) met een plateautje op hun hoofd, waarop men zitten kan. Philippe Starck, die deze 'Gnomes', voor een trendy hotel in London ontwierp, staat weer voor niets.