Van kraak tot koekjesimperium

recensie Woody Allen heeft zijn lange, bruine corduroy-broek zowaar ingewisseld voor een korte, gebleekte spijkerbroek. Als Ray Winkler zoekt Woody Allen het gemak van de vrije knieën, wit en knokig en vijfenzestig jaar oud zijn ze inmiddels.

In zijn nieuwste film 'Small time crooks' maakt Woody Allen zijn opwachting als de kleine, domme boef Ray Winkler, die na een carrière als gokker het gedroomde luie leventje in zonnig Miami wil veiligstellen met behulp van de ultieme kraak. Samen met zijn jarenlange echtgenote Frenchy (met frisse komische allure vertolkt door de Britse actrice Tracy Ullman die eerder te zien was in Woody Allens 'Bullets over Broadway') neemt Ray zijn intrek in een oude pizzeria, om vanuit de kelder een gang te graven naar de drie deuren verderop gelegen bank. Als dekmantel bakt Frenchy in de bovengelegen winkel zoete koekjes. En terwijl het masterplan van Ray in de kelder letterlijk en figuurlijk in het water valt, boort Frenchy met haar heerlijke koekjes een goudmijn aan, daarbij geholpen door haar nicht Elaine (een prettig weerzien met de 68-jarige comédienne Elaine May).

Van een burleske boevenkomedie verandert Woody Allens 'Small time crooks' vanaf dat moment in een klucht met serieuze ondertoon.

De koekjeswinkel is binnen een paar jaar tijd uitgegroeid tot een koekjesimperium en de snel verworven rijkdom drijft de echtelieden zelfs geleidelijk uit elkaar. Via Frenchy vertelt regisseur Woody Allen het pijnlijke verhaal van de nieuwe rijken die koste wat kost tot de culturele elite van Manhattan willen behoren. In een gladde kunsthandelaar (met vereiste Britse air gespeeld door de acteur Hugh Grant) vindt Frenchy haar Henry Higgins. Kostelijk zijn de aan 'Pygmalion' verwante scènes waarin ze samen met de kunstkenner musea en theaters afstruint, op zoek naar wat culturele bagage.

Anders dan in 'Manhattan', waarin Woody Allen zich liet overrompelen door de culturele bagage van Diane Keaton, blijft hij in 'Small time crooks' zijn wortels trouw. In een wereld vol klatergoud blijft hij als Ray pokeren en baseball spelen en met een biertje nestelt hij zich voor de televisie, voor een van zijn favoriete oude films. 'Small time crooks' doet op de een of andere manier vaak denken aan 'Manhattan', met dat verschil dat de eerder gemaakte tegenstelling tussen intellectuelen en semi-intellectuelen hier heerlijk op de spits wordt gedreven.

Opvallend is, dat 'Small time crooks' een boevenkomedie is met een duidelijke, aan 'Pygmalion' ontleende moraal. Roem en rijkdom maken niet gelukkig, en wat dat betreft sluit 'Small time crooks' ook weer prachtig aan bij Allens vorige film 'Celebrity'. Voor beide films geldt overigens wel dat het scenario niet al te sterk is, maar dat wordt door de vele spitsvondigheden en referenties aan eerdere films ook weer ruimschoots gecompenseerd.