Nieuwe Nederlandse hitfilm? Weggegooid geld!

recensie Een stevige oude Mercedes rijdt in volle vaart een tunnel binnen en de drie inzittenden - jonge jongens nog - zien de dood in de ogen. Het is een spectaculaire stunt, met venijnig kantelende beelden, een gemiddelde Hollywood-actiescène waardig. Aan het werk is cameraman Bert Pot, die zijn talent bewees aan de zijde van regisseur Robert Jan Westdijk, eerst met 'Zusje', daarna met 'Siberia'. Met het ongeluk wordt nu een uitgerekte flashback in gang gezet, zoals je die in je stervensuur zou kunnen beleven.

Evenals in het gelijknamige toneelstuk van Karst Woudstra, waar het scenario van 'Total loss' op gebaseerd werd, maken we nader kennis met de drie vrienden Reinier, Duco en Jeroen, respectievelijk gespeeld door Yorick van Wageningen met weekendbaard, een rossige Roef Ragas en een modern kaalgeschoren Franky Ribbens. Het zijn jongens met een problematische achtergrond, zoveel is duidelijk. Duco durft zijn homoseksualiteit niet onder ogen te zien, Reinier is in het criminele circuit beland en Jeroen heeft een zelfmoordpoging ondernomen.

De manier waarop de 30-jarige regisseuse Dana Nechustan (eerder verantwoordelijk voor de Vestdijk-verfilming 'Ivoren wachters') de verwikkelingen rond het drietal nu verbeeldt, getuigt van een zekere ambitie, maar die gaat dan wel reddeloos verloren in een nodeloos ingewikkelde vertelstructuur. Niet alleen de lachwekkend toneelmatige dialogen en het oppervlakkige spel van met name Roef Ragas (die met zijn hoofdrol vooral bewijst de ultieme bijrolspeler te zijn) roepen weerzin op. Ook scènes waarin een zieke oude vader met een hoofdkussen wordt doodgedrukt en waarin een fietser wordt aangereden om vervolgens met een pistool te worden bedreigd, zijn raadselachtig schurftig. Een band met de heren in kwestie blijft daardoor achterwege en hun lot zal je een rotzorg zijn.

Enige verbazing wekt het allemaal wel. Afgelopen vrijdag nog werd 'Total loss' met veel tam-tam gepresenteerd als de verrassingsfilm van het Rotterdamse Filmfestival en de afgelopen maanden wilde een agressief pr-offensief ons zelfs doen geloven dat we met een nieuwe Nederlandse hitfilm te maken hadden. De twee miljoen gulden die Dana Nechustan via Warner Bros., de VPRO, het Nederlands Fonds voor de Film en de Filmstiftung Nordrhein Westfalen voor haar speelfilmdebuut wist binnen te slepen, moest natuurlijk op de een of andere manier worden terugverdiend en het creëren van een hype rond de film werd met beide handen aangegrepen. De arthouse-film voor een groot publiek die de makers voor ogen stond, werd een van de meest veelbesproken en tegelijkertijd ook meest wanstaltige Nederlandse producties sinds jaren.