Liechtenstein en de portemonnee van de politiek

Geld, politiek en hoe die zich verhouden, daarover bieden de bladen deze week veel leesvoer.

Der Spiegel mist de gebruikelijke decent-pikante vrouwenborsten op de omslag. Koud had het blad deze week zijn eerste omslag af, over de mega-overname door internetbedrijf AOL van het media-concern Time-Warner, of CDU-chef Wolfgang Schüuble kwam met zijn bekentenissen. Een nieuwe omslag was nodig, gewijd aan zowel de mega-fusie in de VS als de neergang van de CDU. Afgelopen vrijdag, toen onder anderen Spiegel-journalisten stuitten op een Zwitserse zwart-geldrekening van de CDU in Hessen, moest een derde, definitieve omslag gemaakt.

Veel pagina's over het schandaal (,,Eerst verbrokkelde het monument Kohl, nu zerbröselt de hele partij- en daarna de hele partijenstaat?''), en enkele over Liechtenstein, naast Zwitserland een paradijs voor zwart geld, bepaald niet alleen van de CDU.

In november schreef Der Spiegel, op basis van Duitse BVD-gegevens, over de nauwe band tussen politiek, belastingadviseurs en criminelen in het monarchie tje. Daarop spande het Alpenstaatje een proces aan tegen het blad. Koning Hans-Adam II geeft de schuld van 'slands kwalijke reuk aan het Duitse belastingregime: ,,Als we hier de winkel kunnen sluiten omdat de Duitse belastingwoestijn verandert in een belastingparadijs, zou ik een gelukkig mens zijn.''

Veel stukken in alle bladen over de 'nieuwe economische wereldorde', ingeluid door de overname van Time Warner door AOL. Deze mijlpaal opent immers ieders ogen voor het economisch belang van e-commerce.

Behalve dan die van Ahold in Amerika, sombert BusinessWeek. Het concern is op zijn grenzen gestuit, onder meer omdat het de e-commerce overlaat aan de concurrenten. ,,Als we het hebben over verse vis, fruit, melk en groenten'', zegt Ahold-president-directeur Cees van der Hoeven, ,,denk ik dat consumenten alleen vertrouwen stellen in lokale winkeliers waarmee ze al vertrouwd zijn.'' Vers-man Van der Hoeven is dead meat, suggereert het blad- dat niet ingaat op de forse verliezen van on-line-kruideniers in de VS.

Onberoerd door moderne politiek-economische ontwikkelingen is Afrika. Dit continent kan wel bogen op ruime ervaring (meer dan Europa, meer zelfs dan Azië) met de verstrengeling van politiek en zaken. The Economist brengt een special over Nigeria, waar dictator-dieven in dertig jaar tijd 560 miljard gulden aan olie-inkomsten op Zwitserse privé-rekeningen zetten of in eigen land over de balk smeten. Vanaf 1980 kelderde het jaarinkomen van de Nigeriaan van 2200 gulden naar 700 gulden.

Le Nouvel Observateur interviewde Omar Bongo, president van Gabon. In deze Afrikaanse olie-staat heeft het Franse olieconcern Elf-Aquitaine een dikke vinger in de pap- hetzelfde Elf dat de Franse ex-minister van buitenlandse zaken Roland Dumas onderdompelde in een smeergeld-affaire; en dat, via een bedrijf in (jawel) Liechtenstein, miljoenen 'commissie' zou hebben betaald aan (jawel) de CDU, in ruil voor overname van de DDR-oliemaatschappij Leuna. Omar Bongo zegt twee pagina's niets, naks en noppes. Maar, dreigt hij: ,,Op een dag zal ik, als het moet, praten. En misschien dat er dan enkele koppen zullen rollen.''

Time signaleert dat presidentskandidaat George W. Bush in de lift zit, en oppert dat de man niet de sul is die hij leek. Maar volgens Newsweek heeft hij vooral veel meer geld om campagne te voeren. Bush' vrienden, vooral bankier Brad Freeman en zonnedak-producent Heinz Prechter, bedelden in 1999 67miljoen dollar bij elkaar. Dat is vier maal meer dan zijn Republikeinse concurrent McCain tot zijn beschikking heeft, en ook meer dan zijn Democratische tegenvoeters Gore en Bradley gezamenlijk te makken hebben. En meer dan ooit vertoond. Zo'n campagne-kas 'fenomenaal' te noemen is een understatement, meent een politiek expert.