Klikken of vastlopen

recensie Een goed computerspel maken voor kinderen is moeilijk. Het moet spannend zijn, dat staat voorop. Leerzaam - dat hoeft niet per se van de kinderen, maar wel van de ouders, en dat zijn de kopers. Het moet er mooi uitzien en het moet technisch kloppen.

In speelgoed- en boekwinkels vormen de computerspellen en cd-roms inmiddels een belangrijk deel van het aanbod. Voor de Sint is het een moeilijk cadeau: aan de dozen is niet veel te zien. Vaak zijn de spellen gebaseerd op bekende boektitels, of varianten van andere spellen. De cd-roms voor kinderen komen grofweg uit twee bronnen: de uitgeverijen van (educatieve) boeken, en uit de commerciële hoek. De laatste neigt naar het grove ram- en racewerk, de eerste naar het brave leerwerk.

Om enig inzicht te krijgen in deze ondoorgrondelijke wereld, en uiteraard ook uit promotie-overweging, is de MakiCompuKids Award ingesteld, in navolging van prijzen voor kinderboeken of speelgoed. Het zijn prijzen voor spel- en educatieve software voor thuis en op school, en voor internetsites die op kinderen zijn gericht.

Weliswaar worden de cd-roms en de computers technisch steeds beter en lopen veel spellen niet meer om de haverklap vast, maar het blijkt moeilijk om producten te ontwikkelen waarmee kinderen goed uit de voeten kunnen.

Zowel de jury van de prijs met de lelijke naam, als ook de spelers die voor Trouw een aantal cd-roms uitprobeerden, merkten vaak op dat de aangegeven leeftijdscategorie niet klopt, of dat er lastige technische problemen optraden, ook bij dure software.

De Makicompukids Awards gingen naar: Musti naar het Ziekenhuis, (uitg. Standaard) en Klikkerdeklik, (uitg. Lannoo) voor kleuters. Monopoly Junior (uitg. Hasbro) en 'Dat is Eng!' (uitg. Bruna), voor kinderen tot 6 jaar.

De prijs in de categorie 6-9 jaar ging naar Pajama Sam2 (uitg. Transposia) en Oz, het magische avontuur (uitg. The House of Books). Het inmiddels alom bekende en bekroonde spel The Sims kreeg de prijs in de categorie 9-12 jaar, net als het spel Kinderlingo van IDG Media.

Voor meer informatie: internetpagina www.makicompukidsaward.nl

Recensies van cd-roms die werden getest door ouders en kinderen van de Trouw-redactie:

Klikkerdeklik 1 en 2

Uitg. Lannoo, fl.39,50.

Eekhoorn doet spelletjes en puzzeltjes, geholpen door de speler. Spel voor 2-5 jarigen. Waarschijnlijk te simpel voor 5-jarige. Speler leert omgaan met computermuis. Voor Yaelle (3,5) die al weet hoe dat moet, is het spel te saai en gebeurt er te weinig.

Baby Borns Eerste

Verjaardag

'Voor alle poppenmoedertjes vanaf 4 jaar', Uitg. Ravensburger, fl.49,50. Om de verjaardag feestelijk te maken, kun je Baby Born mooi aankleden, een taart versieren, spelletjes doen en nog veel meer. Roze doos, suikerzoet uiterlijk, roept weerzin op bij volwassenen. Maar bij Noa van 4 slaat het zeer aan, ze wil er heel veel mee spelen. Het spel is gemakkelijk te installeren en verdere instructie van ouder is nauwelijks nodig. Het spel tussentijds opslaan is beperkt mogelijk.

Richard Scarry's Bezigstad Mijn Grote Doe & Leef cd-rom

Uitg. Halloween. Voor 3-7 jaar, fl.49,95.

Met puzzels en spelletjes voor kinderen vanaf 3 jaar. Voor 6- en 7-jarigen is de cd-rom te simpel. Matige animaties, na een kwartier houden de spelers het voor gezien.

Oscar de ballonvaarder in de vrije natuur

Uitg. Lannoo, fl.49,50. Voor 4-10 jaar.

Korte beschrijving: Kunnen mollen niks zien? Zijn uilen echt zo slim? Professor Balthazar gaat dat ter plekke onderzoeken en slaat zijn tentje op in de vrije natuur. Helaas is hij bang voor dieren en Oscar komt hem helpen. Dankzij Oscar vertellen Eline Egel, Henri Haas en Hans Mol hoe ze leven. (Nederlands, Frans- en Engelstalig) Leerzame cd-rom, die ook nog interessant is voor kinderen van 10 jaar. Nicoline (10): ,,Leuk spel waarbij je ook van alles leert over de natuur.'

Alex op de boerderij

Uitg. Ubi Soft, fl.79,95, vanaf 4 jaar.

Leert kleuters omgaan met de computer. Gebaseerd op de herkenbare Playmobil-figuren. Felle kleuren, duidelijke tekeningen, eenvoudige handelingen. Brave sfeer: ,,Bedankt pap! We gaan samen heel wat lol maken, wacht maar af!'

Vooral voor kinderen die nog nooit op een computer hebben gewerkt. Ze geven opdrachten met de spatiebalk en entertoets - de muisbesturing werkt niet, waardoor volwassenen weer zenuwachtig worden. Hoe stop je het programma?

Vergt een geavanceerde computer met 3D-kaart en een fors geheugen. Programma kan ook minimaal worden geïnstalleerd, maar werkt dan erg horterig en stoterig.

Redcat Spookkasteel

Uitg. Davilex, fl.49,95, vanaf 6 jaar.

Een speurtocht van Redcat, de kat die ook in andere educatieve software van Davilex figureert. WhizzKitty, het vriendinnetje van Redcat, zit opgesloten is het kasteel van een enge heks. Redcat moet door een donker bos en griezels verslaan voordat hij haar kan bevrijden. Spel duurt een paar uur, tussentijds opslaan is mogelijk. Daan (8): ,,Redcat loopt niet snel genoeg, maar is wel heeel leuk dat hij tegen je praat.'

Ronja de Roversdochter

Naar het boek van Astrid Lind-gren, uitg. Halloween, fl.69,95, vanaf 7 jaar.

Prachtig boek, prachtige film van gemaakt ook. De cd-rom blijft in stijl. De speler wordt rondgeleid door de brucht van Ronja en het geheimzinnige woud, met de vogelheksen en de aardmannetjes. Het gaat vooral om de spelletjes, zoals dobbelen en doolhof. Het spel verloopt nogal traag, versnelling is niet mogelijk, zodat speler iedere keer de langdradige inleiding moet aanhoren, of de langzame passen van Ronja moet volgen.

De dwaze tovenaar en de magische formule

Uitg. Bruna, fl.49,95, vanaf 7 jaar.

Een tovenaar gaat op zoek naar een magische formule waarmee hij de machtigste tovenaar van de hele wereld kan worden. Kun jij hem tegenhouden? Spel aan te passen aan niveau speler. Nicoline (10): ,,Een grappig spel maar na een paar keer weet je het wel.'

Het Heelal volgens Virgil Reality

Uitg. Halloween, fl.49,95, vanaf 8 jaar.

Stem van Wim T. Schippers, hoe acrobatisch ook, lepelt encyclopedische kennis op over kennis der natuur en natuurwetenschappen - van walvis tot batterij. Tijdens uiteenzetting is er geen ontsnappen aan; je moet het aanhoren, wegklikken kan niet. Geforceerd geinige opzet. Helaas, de jonge testpersonen (8 en 10) haken al snel af: ,,Het is de stem is van Ernie, maar we vinden het toch wel een beetje saai.' Misschien meer voor oudere kinderen? Of voor serieuze jonge natuurwetenschappers.

Griezelbus II

Uitg. Elzenga, fl.49,95, voor liefhebbers van de horror-boeken van Paul van Loon, vanaf 9 jaar.

De schrijver geeft zelf aanwijzingen, met zijn stem. Mooi gemaakte illustraties, de horrorgeluiden zijn indrukwekkend. Vooral geschikt voor kinderen met veel geduld en die van puzzelen houden. De speurtocht naar de verdwenen verhalen op het autokerkhof Rustzoet vergt heel wat aanklikwerk. Wat meer aanwijzingen en hulpmogelijkheden zou prettig zijn geweest. Speelster (10): ,,Het is snel vervelend omdat je heel vaak op dezelfde plaats terugkomt en dan heb je nog niks. Misschien ligt het aan onze hersenen?'