*

 

Schwejk: schitterende parodie op militaire kadaverdiscipline

WIM SLAGTER − 30/01/98, 00:00

recensie Rest er voor iemand die als soldaat door zijn meerdere bij het dobbelen wordt 'verspeeld', die verantwoordelijk is voor de brand in het munitiedepot - omdat men heeft verzuimd hem te melden dat daar niet mag worden gerookt -, die van een officier opdracht krijgt een fles Klosterneuburger wijn te halen en daarop per trein naar Klosterneuburg reist, die zijn verblijf in het gekkenhuis de mooiste tijd van zijn leven vindt, rest er voor zó iemand niet meer dan een meewarig hoofdschudden?

Slechts een ferm 'Nee!' is de enig juiste reactie én de verzuchting dat sinds de eerste publicatie van de belevenissen van Josef Schwejk, in de vroege jaren twintig, speciaal oorlogszuchtige politici en militairen het boek hadden moeten lezen. Want Schwejk - alter ego van zijn geestelijke vader Jaroslav Haéek (1883-1923) - mag zichzelf dan voor tamelijk onnozel houden, in feite is dat de wereld om hem heen. Als ordonnans in het leger van de zieltogende Oostenrijks-Hongaarse monarchie doet hij zijn intree in de Eerste Wereldoorlog: onschuldig, onwetend, argeloos. Juist doordat Schwejk niet opzettelijk bevelen saboteert, is het boek van Haéek één lange en schitterende parodie op de militaire kadaverdiscipline, op alle Wichtigtuerei en op de maatschappij van toen - en nu! De heruitgave van deze klassieker kan daarom niet genoeg worden toegejuicht. Eén puntje van kritiek: de originele tekeningen van Josef Lada worden node gemist.

mailIcon print |