De geheimen van de Kelten worden niet ontrafeld, maar ze zijn wel spannend

Familietentoonstelling ’Het geheim van de Kelten’ in het Rijksmuseum van Oudheden, Leiden. Te zien t/m 13 mei 2007. Info: 0900-6600600 of www.rmo.nl

Een expositie over ’Het geheim van de Kelten’ doet niet meteen een bel rinkelen. Maar de Keltische cultuur blijkt in onze tijd springlevend te zijn, als we de catalogus van het Leidse Rijksmuseum van Oudheden mogen geloven. Zeker als het gaat om mystieke gebruiken zoals moderne hekserij, praten met bomen, het raadplegen van natuurkalenders of het voorspellen van de toekomst met tarotkaarten. De Kelten zijn omgeven door ’nevelen van geheimzinnigheid’. Zo ook de expositie, die de geheimen niet ontrafelt en de bezoeker met enige vraagtekens in de ogen achterlaat.

Op een tekstbord bij de ingang staat te lezen: ’Rond het jaar 475 voor Christus trekt een elite van krijgers in Midden-Europa de macht naar zich toe. Ze bouwen imposante forten en zijn niet alleen gewelddadig, maar ook kunstzinnig.’ De tekstborden vertellen dat Kelten wijn dronken uit bronzen emmers en dat spreekt tot de verbeelding. Sommige emmers zijn goed voor minstens twintig liter! In een vitrine ligt een rij stenen voorwerpen met gaten, waarmee zout uit zeewater werd gewonnen. Een werk dat Kelten grote rijkdom bracht, want zout kon je verkopen aan andere volken.

Jonge bezoekers vinden de archeologische vondsten minder interessant dan de levensgrote replica van een Kelt, een dikke man op sandalen met windsels die leunt op zijn zwaard. Je kunt je verkleden met een helm en een rode baard en samen met hem op de foto. Andere kinderen stempelen zich van onder tot boven vol met tatoeages van Keltische motieven.

Ook het moordspel voor de computer ’Celtic Scene Investigation’ is een hit. Hiermee kun je de doodsoorzaak van een overleden Kelt met doorboorde schedel onderzoeken. Bij de uitgang laat een negentiende eeuws schilderij zien hoe ’een leider van de Kaninefaten zich overgeeft aan de Romeinse overheersers’. Het lijkt een beeld uit het stripverhaal Asterix en Obelix, met het dorpshoofd hoog op een schild en op de achtergrond de druïde en zijn toverdrank. Met een vage herinnering aan de geschiedenisles op school, raak je dan danig in de war over de vele volkeren in de ijzertijd. Zijn Galliërs en Kaninefaten ook Kelten? En hoe zit het dan met de Franken, Noormannen of Bataven? Maar de jonge bezoekers zitten daar niet mee. Kelten zijn gewoon stoere vechtjassen met zwaarden en baarden, die de Romeinen als barbaren te lijf gingen. ’Het geheim van de Kelten’ schept geen orde in de chaos, maar het is wél een spannende ontdekkingstocht langs archeologische vondsten.