Meesterwerken nog steeds in archieven

recensie

1. Gebel - Johannes PassionWeimarer Barock Ensemble/Ludger RémyCPO

1. Thomas Larcher – IxxuRosamunde QuartettECM

2. Bruckner – Symf. 7RFO/Jaap van ZwedenExton

3. ’Works of Stravinsky’Stravinsky, e.a.Sony/BMG

4. D. Scarlatti – SonatesEwald DemeyereAccent

5. John Foulds – Dynamic TriptychPeter Donohoe, City of BirminghamSO/OramoWarner Classics

6. Sibelius en Lindberg – VioolconcertenLisa Batiashvili, Fins RSO/OramoSony/BMG

7. Bach en Boulez – Partita’s, NotationsDavid Fray (piano)Virgin Classics

8. Diepenbrock – diversenResidentie Orkest/VonkBrilliant Classics

9. Vivaldi – Amor sacroSimone Kermes, Venice Baroque Orchestra/MarconArchiv

10. Willem Jeths – Yellow DarknessBrabants Orkest, Het Gelders Orkest, Schönberg Ensemble/Soustrot, Hempel, De LeeuwNorthwest Classics

Twee nummers één ex aequo. Een ontroerende passie van een jongere tijdgenoot van Bach. Hét bewijs dat de archieven nog steeds volkomen onbekende meesterwerken kunnen prijsgeven. Ik heb Jos van Veldhoven en de Nederlandse Bach Vereniging gevraagd dit werk van Gebel in de Matinee uit te voeren, hetgeen inmiddels is gebeurd.

De jonge Oostenrijkse Thomas Larcher heeft zich in de jaren negentig losgemaakt van allerlei ingesleten zaken, muzikale conventies, personen etcetera. De Liedcyclus ’My Illness is the Medicine I Need’ schreef hij naar aanleiding van een tijdschrift van het Benettonconcern met interviews en foto’s van psychiatrische patiënten. Indrukwekkend uitgevoerd.

Het Radio Filharmonisch Orkest en Jaap van Zweden maakten een prachtige opname van Bruckners Zevende, die terecht ook in de internationale pers hoge ogen heeft gegooid.

Een doosje met 22 cd’s met bijna het volledige oeuvre van Stravinsky, meestal door hemzelf gedirigeerd. Wij horen de oude meester ook tijdens repetities aan het werk, met ongelooflijke energie en precisie.

Er zijn weinig klavecinisten die mij een uur lang kunnen boeien. De Belgische klavecinist Demeyere lukt dat met zijn Scarlatti-sonates moeiteloos.

Wij leven in een tijd waarin van alles naar boven wordt gehaald, soms terecht, vaak ten onrechte. De ’Dynamic Triptych’ van de tot voor kort vrijwel vergeten Engelse componist John Foulds is een echte ontdekking.

Lisa Batiashvili speelt de Vioolconcerten van Sibelius en Lindberg. Deze jonge Georgische violiste is een echt vioolbeest. Haar techniek staat volledig in dienst van het zoeken naar muzikale waarachtigheid.

Hou de jonge Franse pianist David Fray in de gaten, dat wordt een grote. Originele denker ook; het komt niet iedere dag voor dat een pianist voor zijn debuutalbum werken van Bach en Boulez kiest.

Ik vind dat Diepenbrocks oeuvre veel meer aandacht verdient. De mooie opnamen die Hans Vonk in de jaren 1989-90 maakte van een aantal van Diepenbrocks composities zijn nu voor een habbekrats via het Kruidvat verkrijgbaar.

Wat beschikbaarheid van minder bekende muziek betreft leven wij in een fantastische tijd met onbegrensde mogelijkheden. De grenzeloze energie van Vivaldi’s muziek is en blijft onmisbaar. Zeker als er daarnaast ruimte is voor introvertie en mystiek, zoals in zijn sacrale werken vaak het geval is. Schitterende uitvoeringen door sopraan Kermes en het Italiaanse elite-ensemble van Marcon.

Jeths is de Klingsor van de Nederlandse orkestmuziek: de luisteraar wordt onherroepelijk meegezogen in een mysterieuze wereld van betoverende orkestrale kleuren. Maar pas op, het is geen onschuldige sprookjeswereld, de donkerste uithoeken van de geest worden eveneens aangesproken. En ja, ook de ratio wordt niet vergeten.