Zuid-Limburg, on-Nederlands stukje Nederland

19.55 uur, Nederland 2

De NCRV-serie Nationale Landschappen toont de grote variatie van het Nederlandse landschap. Op relatief korte afstand van elkaar vind je bossen en rivierdelta’s, heide en natte veengebieden, zandduinen en heuvels. Daartussendoor kom je kronkelige boerenweggetjes, beschermde dorpsgezichten, weidse poldergezichten en eeuwenoude boerderijen tegen. Deze grote verscheidenheid in ons land lijkt vanzelfsprekend, maar kortetermijnbelangen en planologische versnippering bedreigen de landschappen.

In 2004 heeft de overheid twintig Nationale Landschappen aangewezen, gebieden met een unieke combinatie van landschapskwaliteiten, zoals flora en fauna, de bebouwing of het reliëf.

In de tweede aflevering van Nationale Landschappen staat Zuid-Limburg centraal, het meest on-Nederlandse landschap van Nederland. Hier heeft de bijzondere bodem van vruchtbare löss, Maasgrind, kalksteen en vuursteen de lange bewoningsgeschiedenis bepaald. Tussen de beekdalen liggen de dorpen, stadjes, kastelen, kloosters en vakwerkboerderijen.

Het gebied is door de ligging midden in de grensoverschrijdende randstad Aken, Luik en Genk/Hasselt, één van de meest verstedelijkte gebieden in Nederland. Hierdoor is er niet veel ruimte voor schaalvergroting en intensivering. Daarom wordt gezocht naar combinaties met nieuwe activiteiten, van streekproducten, toerisme en recreatie. Landschapsbeheerder Edmond Staal laat zien hoe door allerlei nieuwe ontwikkelingen rond streekproducten de meerwaarde van het landschap wordt vertaald in een economische stroom die dat landschap kan onderhouden.