commentaar Voor de werknemers van NedCar zijn de druiven bijzonder zuur. Gemiddeld eind veertig zijn ze, en velen hebben decennialang in de fabriek in Born gewerkt voor verschillende bazen. De laatste, het Japanse bedrijf Mitsubishi, ziet er nu geen brood meer in.

Vanuit koele bedrijfslogica geredeneerd valt hier weinig tegen in te brengen. De fabriek in Born was verliesgevend door de tegenvallende autoverkopen, in een Europese markt die toch al meer auto's produceert dan er worden verkocht. Mitsubishi verplaatst daarom de productie van Limburg naar Japan en Thailand. Gevolg is wel dat 1500 Nederlandse werknemers hun baan verliezen. Aanpalende kleinere bedrijven - cateraars, toeleveranciers - zullen ook in de problemen komen. En dat in een regio met een toch al bovengemiddelde werkloosheid. In Born wordt zeer emotioneel op de sluiting gereageerd, en dat is volstrekt begrijpelijk.

Wanneer buitenlandse eigenaren ingrijpende beslissingen nemen over Nederlandse bedrijven, doemt steevast de vraag op of de Nederlandse overheid wel genoeg haar best doet om het onheil af te wenden. Bij NedCar ligt dat niet zo duidelijk. De fabriek werd in de jaren zestig in Limburg neergeplant om werkloze mijnwerkers nieuw emplooi te bieden, wat toen hard nodig was. Maar de oer-Hollandse Dafjes maakten plaats voor - uiteindelijk - Japanse auto's die overal ter wereld geproduceerd kunnen worden, en dat gebeurt dan ook. De mondiale auto-industrie verplaatst zich voortdurend en die trend zal zich voortzetten. Dat betekent niet dat Nederland moet opgeven, maar het is wel slim goed na te denken over de terreinen waarop we kunnen 'scoren'.

Het goede nieuws is dat Nederland weer industriepolitiek voert: het huidige kabinet koos negen topsectoren, zoals logistiek, chemie, tuinbouw en de creatieve industrie. Daarin is Nederland sterk en moet het nog veel sterker worden, via extra investeringen. Het slechte nieuws is dat het de overheid niet te veel mag kosten. Bedrijven worden geacht contracten af te sluiten met onderzoeksinstellingen als TNO en NWO, en zelf flink in de buidel te tasten.

Verhagen heeft zelf ook 1,5 miljard euro te besteden maar dat geld haalt hij deels weg bij dezelfde onderzoeksinstituten, die op andere terreinen inleveren. Verder wordt er nogal wat geschoven van subsidiegeld naar fiscale aftrekposten, en wordt geld voor ontwikkelingshulp naar het topsectorenbeleid gesluisd. Niet fout allemaal, maar ook niet erg overtuigend.