Geen suikerlucht meer boven Groningen-stad

Suiker Unie sluit de fabriek in Groningen vanwege de herinrichting van de Europese suikermarkt. Dat betekent niet het einde, zegt de unie. „We zijn nu efficiënt genoeg om in Europa over te blijven.”

De even gehate als geliefde weeïge suikerlucht zal boven Groningen verdwijnen. Suiker Unie sluit de fabriek aan de Van Heemskerckstraat en concentreert de productie in de nabijgelegen vestiging in Hoogkerk en in het Noord-Brabantse Dinteloord, zo werd woensdag bekend. Het bedrijf verwacht geen gedwongen ontslagen. Een deel van de 98 werknemers wordt herplaatst, een ander deel gaat met vervroegd pensioen.

„Door de herstructurering van de Europese suikersector moeten we dit doen om te overleven”, legt directeur Albert Markusse van Suiker Unie uit. „En dat is jammer, want eigenlijk is de Groningse fabriek prachtig.”

De herstructurering van de suikermarkt houdt in dat de totale productie van Europa voor 31 maart gereduceerd moet worden van 18 naar 12 miljoen ton. Als dat niet gebeurt, komt Brussel met fikse heffingen. Fabrikanten die vrijwillig meewerken aan het inkrimpen van hun quotum krijgen korting op die heffing. In het geval van Suiker Unie kan die korting zelfs 50 miljoen euro bedragen.

De Nederlandse bietentelers moeten 13,5 procent van hun quotum inleveren. Dat komt in de praktijk neer op zo’n 125.000 ton. Ook de boeren die hun quotum inleveren kunnen de eerste jaren een interessante vergoeding tegemoet zien.

Voor de bietentelers verandert er niet zoveel, zegt Markusse. „Zij blijven gewoon hun bieten leveren aan onze fabrieken. Het is aan de boeren zelf om te bepalen of ze hun quotum willen inleveren. Het kan zijn dat het voor sommigen efficiënter is om graan, bloemkolen of aardappelen te gaan verbouwen.” Markusse gelooft niet dat het reduceren van de quota het einde van de Nederlandse bietenindustrie betekent. „Wij doen ons uiterste best om bij de overblijvers van Europa te horen. Ik denk dat we daar nu efficiënt genoeg voor zijn.”

De voorzitter van de vakgroep Akkerbouw bij LTO, Jaap Haanstra, begrijpt de sluiting wel. „Het is eigenlijk een vrij logische stap”, vertelt de bestuurder. „Het rendement van de bietenmarkt moet omhoog. Dit is een goede mogelijkheid om een hogere bietenprijs te realiseren.”

Haanstra noemt wel een risico voor boeren die bieten blijven telen. „Omdat er nu nog maar twee fabrieken zijn, wordt de periode dat de bieten worden verwerkt, de campagne, verlengd. Dat levert een vorstrisico op in januari.”

Ook LTO-er Haanstra sluit niet uit dat boeren stoppen met de bietenteelt. „Het blijven natuurlijk ondernemers. Er kan best wel eens een andere wind gaan waaien.”

Bij de vakbonden en de Groningse politiek kwam het bericht van de sluiting harder aan. „Voor stad en ommeland is dit een gevoelig verlies”, vertelt wethouder Jaap Dijkstra van economische zaken. „Misschien dat Suiker Unie de banen van hun werknemers garandeert. Maar de bietenproductie kent een ketenstructuur. Er zijn veel meer mensen die hier indirect de dupe van worden.” Het gemeentebestuur gaat binnenkort met de bonden en Suiker Unie om de tafel om de sociale gevolgen te bespreken. Dijkstra is blij dat de fabriek in Hoogkerk wel blijft bestaan. „De stad Groningen zonder suikerfabriek is ondenkbaar.”