'Je moet je carrière juist niet te veel plannen'

De eerste baan maakt vaak diepe indruk en legt de basis voor later. Paul Schnabel (61), directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau begon zijn carrière in de abortushulpverlening.

„In mijn studententijd werkte ik op het wetenschappelijk bureau van de NVSH, de Nederlandse vereniging voor seksuele hervorming. Je hoort er niet zo veel meer van, maar toentertijd, eind jaren zestig, had de NVSH ruim 200.000 leden, consultatiebureaus en tv-zendtijd.

Ik raakte betrokken bij de abortushulpverlening en na mijn studie sociologie kreeg ik een baan als onderzoekscoördinator bij Stimezo, de vereniging van abortusklinieken

We brachten in kaart waarom vrouwen een abortus lieten uitvoeren, wat er mis ging met de anti-conceptie en hoe die fouten voorkomen konden worden. Die kennis was er toen nauwelijks.

We hebben er nog voor gezorgd dat een alternatief voor de pil uit de handel werd gehaald. Een zaaddodend schuimpreparaat waarmee vrouwen toch zwanger raakten.

Ik leerde veel van het politieke spel rond abortuswetgeving. Er moest een nieuwe wet komen en dat mislukte steeds. Dat had vaak te maken met persoonlijke voorkeuren en religieuze overwegingen.

De PvdA en VVD kwamen vanuit de Tweede Kamer met twee concurrerende wetsvoorstellen. Wij hebben hen toen geholpen er één wetsontwerp van te maken. De Tweede Kamer nam het aan, maar de VVD in de Eerste Kamer schoot het af.

In 1976 bezetten vrouwen de Bloemenhovekliniek in Heemstede, toen minister Dries van Agt van justitie deze wilde sluiten. De nieuwe abortuswet was er pas in 1981.

Ik was een jonge onderzoeker en viel met mijn neus in de boter, zo veel kon ik doen. Memories van toelichting en antwoord bij een wetsvoorstel schrijven. Daar hielpen we Kamerleden mee, want die hebben geen ambtenaren achter zich. Ook zag ik hoe artsen werken, wat een abortus voor vrouwen betekent en dat klinieken net zo goed bedrijven zijn.

Mensen denken soms dat ik mijn carrière gepland heb. Nee dus, en dat maakte het juist zo spannend. Ik had nooit gedacht in de gezondheidszorg te belanden.

Maar vanuit die eerste baan deed ik ervaring op in voorlichting en preventie, de politiek, wetgeving, vrouwenemancipatie. Ik heb zelfs het operatieprogramma voor sterilisatie van mannen geschreven.

Mensen zoeken soms te ijverig naar werk in hun eigen vakgebied, terwijl in aanpalende domeinen interessante ontwikkelingen gaande kunnen zijn. Kijk vooral over de heg en geef toeval een kans!”