commentaar De scholen zijn nog zeker anderhalve week dicht, maar zaterdag begint de PvdA haar verkiezingscampagne al. De VVD trapt eind augustus af. Dit is, gelet op de andere partijen, laat, maar altijd nog een krappe drie weken voor de verkiezingen. Dat moet genoeg zijn voor politieke partijen om duidelijk te maken waar ze voor staan en wat het verschil is met de concurrenten.

Kiezers kunnen massaal bezoek verwachten van politici. In de persoonlijke ontmoeting willen partijen verantwoording afleggen en vertrouwen wekken. Van die ouderwetse methode wordt weer veel verwacht sinds de Amerikaanse presidentskandidaat Obama er succes mee had. De Amerikaanse verkiezingstraditie drijft veel meer dan de Nederlandse op de persoonlijke inzet van kiezers. Maar het heeft iets moois dat politici te midden van de machtige televisie en de moderne sociale media nadrukkelijk op zoek zijn naar het directe contact met diegenen die zij in de Tweede Kamer gaan vertegenwoordigen.

Want op 12 september wordt het parlement gekozen. En niet het kabinet, zoals VVD en SP de kiezer willen doen geloven. Zij maken zich op voor een tweestrijd om het premierschap; Rutte of Roemer in het Torentje. Het is niet voor het eerst dat partijen de foute indruk wekken dat kiezers stemmen voor de minister-president. PvdA-leider Den Uyl begon er mee in 1977, CDA'er Lubbers maakte zijn premierschap twee keer tot inzet van de verkiezingen.

Naast het formele bezwaar is er de praktische werkelijkheid die zich slecht verhoudt met deze manier van denken. Er zijn geen afspraken gemaakt tussen partijen om na de verkiezingen samen te gaan regeren. Er staat geen links blok tegenover een rechts blok, de Kunduz-coalitie die een akkoord sloot over miljardenbezuinigingen gaat als vijf verschillende partijen de verkiezingen in. De liberale premier Rutte leidde een rechts kabinet, maar de VVD werkte na de val van het kabinet prettig samen met GroenLinks. En voor de SP is de VVD weliswaar de grootste tegenstander, maar SP-leider Roemer sluit samenwerking met die vijand uiteindelijk niet uit. En voor een regering zijn hoe dan ook middenpartijen nodig.

Het is jammer dat media meegaan in deze verkeerde voorstelling van zaken. RTL houdt een premiersdebat met vier partijen. Niet de vier grootste in de Tweede Kamer, maar in de peilingen. Het CDA, nog altijd in de topvier, is niet uitgenodigd. De vermeende premierskandidaat Roemer kon natuurlijk niet ontbreken, ook al leidt hij de partij die nu feitelijk de vijfde in grootte is.