Analyse De partijen in het politieke midden gaan op zoek naar de kiezer die nog voor rede vatbaar is. Met waarschuwingen dat er geen simpele oplossingen zijn in deze crisis moet hij de komende weken weg worden gelokt bij de PVV, de SP én de VVD.

Zes partijcongressen werden er dit weekeinde gehouden om evenzoveel verkiezingsprogramma's en kandidatenlijsten vast te stellen. Het beroep op de redelijkheid van de kiezer door de lijsttrekkers van het CDA (Sybrand van Haersma Buma), de PvdA (Diederik Samsom), GroenLinks (Jolande Sap) en ChristenUnie (Arie Slob) was een opvallend gezamenlijk thema.

Dat daarbij de pijlen zouden worden gericht op Geert Wilders (PVV) en Emile Roemer (SP) viel te verwachten. Maar ook premier en VVD-lijsttrekker Mark Rutte werd dit weekeinde gemakshalve gerekend tot het kamp van politici die het zicht op de realiteit verloren zijn.

Europa wordt een belangrijk thema in de campagne. En in dat kader komt het goed uit Rutte weg te zetten als de politiek leider die, tegen de belangen van Nederland in, in Europa de man is met zijn voet op het rempedaal. Vrijdag, de dag na het vergaande akkoord in Brussel over steun aan banken, werden alle pijlen al op Rutte gericht. Hij had weliswaar precies gedaan wat partijen als de PvdA, het CDA en GroenLinks wilden, maar het ging allemaal niet van harte genoeg.

Nu de PVV de campagne ingaat met de leus 'Nederland uit Europa', is het midden van het politieke krachtenveld Europeser dan ooit. Ook de stelling van Roemer, woensdag in het Kamerdebat over de Europese top, dat de Europese Centrale Bank de geldpers maar aan moet zetten om de Zuid-Europese landen uit de problemen te helpen, komt daarbij niet slecht uit. Vooral de pro-Europese geluiden uit het CDA worden met de dag nadrukkelijker.

De SP, volgens een peiling opnieuw groter dan de VVD, wil maar over één andere partij praten. Naast Europa zal de strijd tussen de twee 'kandidaat-premiers' de komende weken bepalend zijn. Roemer vuurt zijn pijlen enkel op Rutte af, terwijl Rutte slechts nare dromen heeft bij de optie dat hij in het Torentje plaats moet maken voor Roemer.

PvdA-lijsttrekker Samsom lijkt de hoop opgegeven te hebben dat hij nog roet in het eten zou kunnen gooien in die tweestrijd. Van Haersma Buma is zich er pijnlijk van bewust dat de strijd van het CDA bergop voert. Het CDA tooit zich met een nieuw soort bescheidenheid nu de strijdbijl in de partij begraven is.