Van der Laan brengt mensen samen

„We hebben meer Jan Schaefer-types nodig”, zei PvdA-leider Wouter Bos vorig jaar. Met Eberhard van der Laan als opvolger van Ella Vogelaar haalt hij een voormalig assistent van de volkse wethouder binnen.

Van der Laan (1955) begon zijn politieke carrière als assistent van de Amsterdamse wethouder volkshuisvesting. Jan Schaefer was een onorthodox politicus, die in taalgebruik – „In gelul kun je niet wonen” – en klederdracht (spijkerjasjes, sportschoenen) brak met de politieke mores. Net als Schaefer staat Van der Laan dicht bij de gewone man. Hij verdiende ooit zijn geld met kaartspelen in cafés en werkte als taxichauffeur.

Toch is Van der Laan geen typische arbeider zoals Schaefer. Hij rondde zijn rechtenstudie aan de Vrije Universiteit cum laude af en leidt al jaren een prestigieus advocatenkantoor.

In 1990 kwam Van der Laan in de Amsterdamse gemeenteraad, waar hij in 1993 fractievoorzitter werd. Hij werd geroemd om zijn verbindende kwaliteiten. In 1994 schorste Van der Laan de Algemene Beschouwingen van de raad, voor het eerst sinds de Tweede Wereldoorlog. Het was tijdens de toespraak van huidig Tweede Kamerlid Harry van Bommel, die destijds de eenmansfractie van de SP leidde.

Het college liep leeg, niemand interesseerde zich voor de toespraak van deze eenling. Van der Laan vond dat onacceptabel, ook de kleinste fractie is belangrijk. Hij legde de vergadering stil en riep de wethouders op terug te komen. Van Bommel: „Van der Laan vindt dat ook naar afwijkende meningen moet worden geluisterd. Dat vind ik van respect getuigen.”

Een politicus met respect voor afwijkende meningen dus, maar ook eentje die harde maatregelen niet schuwt. Als fractievoorzitter verving hij een groot deel van de PvdA’ers in de raad. Dit werd hem niet in dank afgenomen, maar uiteindelijk won hij twee zetels bij de verkiezingen in 1994.

In 1998 verliet Van der Laan de gemeenteraad en richtte zich op zijn advocatenpraktijk. Niet winst maar maatschappelijke betrokkenheid staat er op de eerste plaats. Van der Laans ervaring als mediator en zijn expertise op het terrein van publiek-private samenwerking zullen hem van pas komen als minister.