Ultimatum voor vrijwillig vertrek uit Gazastrook verstreken

(Novum/AP) - Dinsdag, om 23.00 uur Nederlandse tijd, is het ultimatum verstreken dat joodse kolonisten hadden gekregen om vrijwillig de nederzettingen in de Gazastrook te verlaten. Zo'n tweeduizend Israëlische militairen marcheerden eerder op de avond Neve Dekalim binnen - de grootste van de 21 nederzettingen waar ook het meeste verzet tegen de ontmanteling geboden wordt - om zich voor te bereiden op het gedwongen vertrek van de kolonisten. Naar alle waarschijnlijkheid zullen de militairen woensdagmorgen beginnen de kolonisten - desnoods met geweld - uit hun huizen te verwijderen.

Vlak voordat het ultimatum verstreek bevolkten kolonisten en hun sympathisanten nog synagogen en dansten zij rond heilige Torah-rollen, zwaaiden met vlaggen en zongen nationalistische liederen in een poging nog een keer duidelijk te maken dat zij niet bereid zijn te vertrekken.

Voordat het ultimatum verstreek is volgens de Israëlische autoriteiten ongeveer de helft van de 1.600 families die in de Gazastrook woonden vrijwillig vertrokken. Zeker drie nederzettingen - Dugit, Peat Sadeh en Rafiah Yam - waren volledig verlaten, en enkele andere waren zo goed als leeg. Een vastberaden groep kolonisten en naar schatting vijfduizend sympathisanten bleven echter achter en zullen door het leger verwijderd moeten worden.

Israëlische militairen en agenten hebben dinsdag overdag slag geleverd met honderden tegenstanders van de ontruiming van de Gazastrook in Neve Dekalim. De tegenstanders gooiden met lege flessen, stenen en eieren en staken autobanden en vuilniscontainers in brand. Zeker vijftig ordeverstoorders werden opgepakt.

De Israëlische minister van defensie Shaul Mofaz had tevoren op de televisie gewaarschuwd dat mensen die zouden proberen de ontruiming van de nederzettingen in de Gazastrook te dwarsbomen, hard worden aangepakt. Wie om middernacht nog niet was vertrokken, kan gewelddadige verwijdering tegemoet zien en verliest eenderde van het bedrag waarmee de vertrekkende kolonisten worden gecompenseerd - een bedrag dat in de tienduizenden euro's kan lopen. Mofaz waarschuwde ook de Palestijnen dat zij nog niet kunnen feestvieren, omdat het na het vertrek van de laatste kolonist nog zeker een maand duurt voordat de nederzettingen worden vrijgegeven.

Eerder op de dag verwijderde de Israëlische politie het metalen toegangshek van Neve Dekalim om kolonisten die hun laatste kans willen aangrijpen om vrijwillig te vertrekken, daartoe in staat te stellen. Het hek werd met een elektrische zaag doorgezaagd, waarna ongeveer 120 verhuiswagens het terrein op reden.

Enkele uren later had zich een grote menigte bij de hoofdingang verzameld, die weigerde meer voertuigen toe te laten. Toen de ordetroepen ingrepen, braken schermutselingen uit, waarbij gewonden vielen. Er liepen mensen met bebloede gezichten rond en een politieagent kreeg een bijtende stof in zijn gezicht gegooid. Nog drie andere agenten raakten gewond.

Kolonistenleiders beloofden dinsdag hard verzet. ,,Wij vertrekken niet tenzij door geweld", zei Avner Shimoni, hoofd van de lokale raad van het nederzettingenblok Gush Katif. Volgens Shimoni is maar 20 procent van de vierhonderd gezinnen van Neve Dekalim bereid te vertrekken.

De afgelopen weken zijn zo'n vijfduizend joodse actievoerders naar de nederzettingen gekomen, onder wie veel religieuze radicalen, die zeiden zich ten koste van alles te zullen verzetten. Sinds zondag zijn achthonderd personen gearresteerd die probeerden illegaal de Gazastrook binnen te komen, zei de politie.

In de Palestijnse stad Khan Younis in het zuiden van de Gazastrook plaatsten Palestijnse kinderen een vlag van de Hamas op een muur van een nabijgelegen joodse nederzetting. Israëlische militairen reageerden prompt met waarschuwingsschoten. De Palestijnse politie deed haar best de kinderen bij de muur vandaan te houden, maar slaagden daar niet in. Het incident vond plaats terwijl ongeveer tweeduizend aanhangers van de Hamas de ontruiming vierden. Onder de aanwezigen waren ongeveer tweehonderd gemaskerde mannen met raketwerpers en machinegeweren. Hamas-woordvoerder Younis al-Astal noemde de ontruiming ,,de eerste stap van de bevrijding van geheel Palestina". Ook in Gaza-stad hielden Palestijnen luidruchtige bijeenkomsten om de Israëlische terugtrekking te vieren.