Siciliaanse ’vuilnisezels’ voor een schoner milieu

In een Siciliaans dorp zijn vrachtwagens vervangen door ezels. Het milieuvriendelijke initiatief zorgt voor minder broeikasgassen en dieselverbruik.

Het is half acht in de ochtend. In het pittoreske centrum van Castelbuono lopen drie ezels door de straten. Drie mannen in oranje pakken lopen met ze mee. In de straatjes staan her en der kleine plastic zakken met afval. De mannen stoppen die in de houten bakken op de ruggen van de ezels.

„Het is aangenaam werken met zo’n beest”, vertelt vuilnisman Tommaso Mercanti. „Het gaat heel rustig aan. Want de ezel bepaalt het tempo en dat ligt niet erg hoog.”

Sinds februari beschikt het Siciliaanse Castelbuono over zes ezels, die in ploegendiensten zes keer per week het vuil ophalen. De beesten zijn aangeschaft op bevel van de linkse burgemeester. Die had, na lang gepieker over hoe zijn dorp een steentje kon bijdragen aan een schoner milieu, de oplossing gevonden.

„Elke dag hoor je zorgelijke verhalen over het broeikaseffect en milieuverontreiniging. Ik zocht naar een bescheiden manier om ons iets te laten doen om de planeet te redden. Zo kwam ik op de ezels. Die maakten tot de jaren zestig deel uit van onze boerentraditie. Ik vond hun terugkeer heel natuurlijk”, zegt burgemeester Mario Cicero.

Voorheen deden witte vrachtwagentjes het vuile werk. Die rijden nu alleen nog buiten het centrum en het plan is om die te vervangen door elektrische wagens. De burgemeester blaast zijn bolle wangen vol en somt de voordelen op: „Ezels zijn stil, ze maken geen geluid. Ze verbruiken geen diesel. Daardoor besparen we brandstof en gaan we het broeikaseffect tegen. Vrachtwagens gaan stuk, ezels nooit. En ezels kunnen het vuilnis zelfs in de nauwste straatjes ophalen.”

De dieren doen ook de dorpsbegroting goed. „Ze zijn stukken goedkoper dan vrachtwagens. Die kosten dertigduizend euro per stuk, een ezel duizend. Het onderhoud van de vrachtwagens kost zo’n zesduizend euro per jaar; de stal en het hooi voor de ezels kosten tweeduizend euro. En dan heb ik het nog niet over de verzekeringen gehad.”

Al met al zegt Cicero jaarlijks zo’n veertigduizend euro te gaan besparen. „Ik sla twee vliegen in één klap: ik bezuinig en we doen het milieu goed”, zegt hij trots.

Deze Siciliaanse milieurevolutie kwam wel wat moeizaam op gang. Sommige dorpelingen dachten dat hun straten vol stinkende drollen zouden komen te liggen. Dat probleem is opgelost door een boer die de ezelpoep gebruikt als mest. Nu is iedereen overstag.

Een oud mannetje met een grijze pet kijkt toe hoe een vuilnisezel langs banjert en zegt: „Ik vind het ouderwets en daarom juist zo aardig. Toen ik een kleine jongen was had mijn vader ook een ezel. Ik heb het altijd leuke beesten gevonden.”

Vanaf haar balkon ziet een vrouw hoe een zwaarbeladen ezel langs loopt. Ze roept: „Zalig, die beesten. Het is een prima idee. Geen herrie en geen smog. Dit zouden ze overal moeten doen.”

Mevrouw is niet de enige die er zo over denkt. De ezels hebben inmiddels ook de harten van een ander Italiaans dorp – Riace in Calabrië – veroverd. En het Siciliaanse Caltabellotta gaat de vuilnisezels in januari uitproberen.