Vluchtgegevens verzamelen om terroristen te kunnen weren

Brussel wil terroristen buiten de deur houden. Daarom moeten persoonlijke gegevens van vliegtuigpassagiers tot dertien jaar bewaard kunnen worden. Maar er is veel kritiek op de plannen.

Eurocommissaris Frattini (Justitie) maakte gisteren zijn plannen bekend om terrorisme in Europa beter te kunnen bestrijden. „We kunnen niet berusten”, aldus Frattini. „Terrorisme blijft een bedreiging voor de Europese Unie en voor het leven en welzijn van de burgers.”

Vliegtuigmaatschappijen moeten gegevens van hun passagiers, zoals naam, adres, telefoonnummer en vluchtinformatie, straks van tevoren inleveren bij de nationale veiligheidsdiensten. Die kunnen verdachte passagiers dan weren, nog voor ze een voet in Europa gezet hebben.

Critici vinden dat de privacy van onschuldige reizigers geschonden wordt. Maar de eurocommissaris meent dat de gegevens nodig zijn om terroristen te kunnen stoppen. De informatie kan maximaal dertien jaar bewaard blijven.

Europarlementariërs van PvdA, GroenLinks en D66 vrezen dat de passagiersgegevens misbruikt worden. Het CDA heeft minder moeite met de voorstellen. Het Europees Parlement mag alleen adviseren over de plannen, die pas van kracht zijn als de lidstaten instemmen.

Ras en religie van de passagier worden niet vastgelegd, verzekerde de eurocommissaris. Ook de vraag naar een bepaald soort voedsel (vegetarisch, halal) komt niet in de computers. Want het systeem mag niet leiden tot discriminatie.

De eurocommisaris erkende dat vooral ’islamistische groeperingen’ zich schuldig maken aan terrorisme. „Maar ik weiger de islam te beschouwen als een religie die terrorisme stimuleert.” Eerder deze week waarschuwde de nieuwe Europese anti-terreurcoördinator, de Belg Gilles de Kerchove, al voor islamitisch terrorisme. Volgens hem blijft dat de grootste bedreiging voor Europa.

Het oproepen tot terrorisme, verheerlijken van aanslagen of het bieden van terroristische training en instructie moet straks verboden zijn, ook op het internet. Dat geldt ook voor het geven van informatie om bommen te maken – als die bommen voor terrorisme bedoeld zijn. Ook dit voorstel stuit op veel scepsis, al was het maar omdat het internet bijna niet te controleren valt.

Een minder opvallende, maar wellicht effectievere maatregel is het opzetten van een Europees signaleringssysteem voor explosieven. Zo zouden landen elkaar direct moeten waarschuwen zodra explosieven gestolen worden.