Premier Brown: Vertrek uit Basra is geen nederlaag

De Britse militairen hebben gisteren de zuidelijke havenstad Basra in Irak formeel overgedragen aan het Iraakse leger. De vrees is dat sjiitische milities met elkaar en met het leger om de macht gaan strijden. Basra is van enorm strategisch belang vanwege zijn ligging in het olierijke zuiden waar het dienst doet als oliehaven.

Het is voor het eerst sinds de invasie in 2003 dat er geen buitenlandse troepen meer in de stad zelf zijn. Iraakse militairen hesen kort na de aftocht de Iraakse vlag op het paleiscomplex. Rond middernacht verlieten de laatste vijfhonderd Britten hun compound in het paleiscomplex van Basra, een stad van zo’n twee miljoen inwoners die 550 kilometer ten zuiden van de Iraakse hoofdstad Bagdad ligt. Ze trokken zich terug naar hun basis op de internationale luchthaven, ongeveer twintig kilometer buiten de stad. Op deze nog enige resterende Britse basis in Irak zitten nu nog 5500 manschappen.

Over volledig vertrek uit Irak wilde de Britse premier Brown gisteren nog niets zeggen. Wel benadrukte hij dat er geen sprake is van een nederlaag. „Dit is een geplande en georganiseerde operatie (..)”, zei Brown. „In wezen is dit een verandering van een positie waarin we een gevechtsrol hadden, naar eentje waarin we toezicht houden (..). En we kunnen interveniëren als dat nodig is. Het doel is de verantwoordelijkheid voor de veiligheid over te dragen aan de Iraakse troepen.”

De milities in het door sjiieten bewoonde gebied zien dat iets anders. De Britten „ wachtte een catastrofe en ze hebben zich teruggetrokken vanwege de aanvallen door het Mahdi-leger”, zei een van de sjiitische strijders tegen persbureau Reuters.

De basis in het paleiscomplex was geliefd doelwit van de sjiieten. De Britten lieten een paar maanden geleden al een dertigtal gevangen militieleden vrij en kondigden toen aan zich terug te zullen trekken. Volgens sommige berichten hebben zij voor hun vertrek een deal met sjiitische groeperingen gesloten opdat die hun aanvallen zouden staken.