’In Zimbabwe zal iemand ervoor boeten’

Ooit werkte Arnold Tsunga in een prestigieus advocatenkantoor in Zimbabwe. Nadat hij door de politie mishandeld werd, heeft hij zich volledig op het mensenrechtenwerk gericht.

„Het zou me niets verbazen als ze Morgan Tsvangirai vermoorden”, zei de bekende Zimbabwaanse mensenrechtenadvocaat Arnold Tsunga dit weekeinde aan de telefoon vanuit Genève. „Dictator Mugabe kan geen enkele verkiezing meer winnen. Die tweede verkiezingsronde is puur een logistieke operatie, waarbij ze alle mogelijke middelen inzetten.”

Tsunga is zelf ook al met de dood bedreigd en mishandeld. „Juist daarom doe ik dit werk. Natuurlijk ben ik ook bang, dat is de menselijke natuur. Maar als je weet wat hier allemaal gebeurt, kun je niet anders.”

In de aanloop naar de verkiezingen in 2002 werd advocaat Arnold Tsunga door twintig soldaten ontvoerd, en zonder enige verklaring urenlang geslagen en geschopt. „Een erg pijnlijke beproeving. Waarom ik?”

Waarschijnlijk is de verklaring dat Tsunga twee jaar eerder een blanke parlementariër, Roy Bennett, had verdedigd. Die vluchtte na een celstraf naar buurland Zuid-Afrika, waar hij politiek asiel aanvroeg. Dat werd overigens afgewezen omdat de regering van dat land de crisis in Zimbabwe niet wil erkennen. Sinds zijn ontvoering doet Tsunga alleen nog maar mensenrechtenwerk.

In januari 2006 wilde de politie Tsunga weer arresteren. Hij was niet op kantoor, waarop zijn chauffeur en beveiliger werden opgepakt. „Ze werden als gijzelaar vastgehouden en mishandeld tot ik zou komen opdagen. Toen ik mijn chauffeur weer zag, kwam het bloed uit oren en neus. Hij was blijvend aan een oor doof.”

Sinds gisteren is de advocaat weer terug in Zimbabwe. Hij vertelt dat de beste mensenrechtenadvocaat van het land, Matinenga, al sinds mei gevangen zit. Ook MDC-voorzitter Biti zit sinds zijn terugkeer, bijna twee weken geleden, in de cel.

„Drie andere advocaten zijn nét het land ontvlucht. Onder wie collega Makoni, die in januari vijf MDC-leden kreeg vrijgesproken. Die vijf mannen zijn sindsdien vermoord. Hun tongen en geslachtsdelen zijn uitgesneden. Zelfs een rechter is zojuist gevlucht, nadat zeven zwaar bewapende mannen in terreinwagens –een teken dat de geheime dienst erbij betrokken is– bij hem thuis langs waren geweest.”

Dat Tsunga doorgaat met zijn juridische werk, ook voor de Internationale Commissie van Juristen in Genève, lijkt in het huidige klimaat van terreur haast onzinnig. „Misschien lijkt het nu op haarkloverij om precieze juridische stukken te schrijven. Maar ooit komt er een periode dat mensen verantwoording moeten afleggen. Dan zullen onze brieven heel bruikbaar zijn. Iemand zal ervoor moeten boeten.”