Poetin waarschuwt NAVO

(Novum/Ap) - De Russische president Vladimir Poetin heeft de NAVO vrijdag gewaarschuwd dat het militaire bondgenootschap geen nieuwe lidstaten kan toelaten of een Amerikaans raketschild in Oost-Europa kan plaatsen ten koste van de veiligheid van Rusland.

Volgens leden van zijn delegatie drong hij er bij deelnemers aan de NAVO-top in de Roemeense hoofdstad Boekarest op aan de Russische zorgen ter harte te nemen, vooral over de plannen om Oekraïne en Georgië op termijn lid te maken van het bondgenootschap. Hij benadrukte dat Rusland met de NAVO wil samenwerken, maar als een gelijkwaardige partner beschouwd wil worden. Als naar Rusland niet geluisterd wordt, kan de stabiliteit afnemen, zei hij volgens een lid van de Russische delegatie.

"Laten we vrienden zijn en een eerlijke dialoog aangaan", zei Poetin. Hij benadrukte de positieve elementen in de verhoudingen tussen Rusland en de NAVO en verwierp de suggestie dat de wereld afglijdt naar een nieuwe tweedeling tussen Oost en West. Europa noch de Verenigde Staten of Rusland wil terug naar het verleden en tussen hen bestaan geen ideologische verschillen, maar als een machtig militair blok aan de Russische grenzen komt te staan, zal dat beschouwd worden als een directe bedreiging voor de veiligheid van Rusland. "Wat telt is het potentieel, niet de intentie", zei Poetin. Verder zei hij dat de kwaliteit van de samenwerking afhangt van de mate waarin NAVO-landen rekening houden met de belangen van Rusland. "Wij willen gehoord worden en wij willen dat de problemen die tussen ons staan worden opgelost."

NAVO-secretaris-generaal Jaap de Hoop Scheffer karakteriseerde het overleg met Poetin als 'openhartig en open'. Het was geen 'botsing van zienswijzen', maar De Hoop Scheffer moest toegeven dat de uitbreiding van de NAVO een heikel punt blijft. "De gedachten stemmen niet precies overeen, om het mild uit te drukken."

De Duitse bondskanselier Angela Merkel zei dat overleg als dat van vrijdag 'misverstanden en bedenkingen' kan helpen vermijden.

De NAVO besloot donderdag Oekraïne en Georgië voorlopig niet uit te nodigen voor het lidmaatschap. De Amerikaanse president George Bush had zich daar een voorstander van betoond, maar Frankrijk en Duitsland waren bezorgd dat de toch al stroeve betrekkingen met Rusland hierdoor verder zouden verslechteren.

De Hoop Scheffer verzekerde Oekraïne en Georgië vrijdag dat ze over niet al te lange tijd toch lid mogen worden van de organisatie. Hij zei ook dat de NAVO Oekraïne waar dat maar kan zal helpen bij het doorvoeren van hervormingen. De Oekraïense president Viktor Joesjtsjenko toonde begrip voor het uitstel.

Poetin hekelde de NAVO-landen omdat ze een aangepaste versie van het verdrag over de conventionele strijdkrachten in Europa (CFE) niet willen bekrachtigen. Rusland heeft het verdrag vorig jaar opgezegd omdat de oude versie door de toetreding van voormalige Warschaupactlanden tot de NAVO is achterhaald. De NAVO wil dat Rusland zijn troepen uit Georgië en Moldavië terugtrekt, maar Poetin zegt dat de kwesties niets met elkaar te maken hebben.

De Russische president sprak veel minder harde taal dan eerder dit jaar bij een veiligheidsconferentie in München. "Ik weet niet waar de griezelverhalen in afwachting van mijn toespraken vandaan komen." Poetin roemde de 'oprechte en constructieve' dialoog die had plaatsgevonden.

Ook prees hij de tegemoetkomendheid van Washington ten aanzien van de Russische bezwaren tegen de Amerikaanse plannen voor een raketschild. Hij leek daarmee een positieve atmosfeer te willen scheppen voor zijn overleg met de Amerikaanse president George Bush, dit weekeinde in Sotsji aan de Zwarte Zee. "Het is positief dat ze onze bezwaren hebben gehoord." De jongste Amerikaanse plannen geven aan dat 'onze Amerikaanse partners erover denken transparantie en wederzijds vertrouwen te verzekeren', zei hij.

Ook Bush benadrukte de noodzaak tot samenwerking. Volgens een Amerikaanse zegsman zei hij dat Rusland niet de vijand is. Bush vond de toon van Poetin constructief en zakelijk, zei de zegsman. Volgens de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken Condoleezza Rice werken Poetin en Bush aan 'een strategisch kader' dat voor hun opvolgers als leidraad kan dienen.