Franse wet tegen illegaal downloaden niet netjes

Frankrijk loopt Europa voor de voeten door een wet aan te nemen die illegale kopieerders van muziek bestraft, terwijl Europa daarover net zelf ideeën uitwerkt. Is Frankrijk zelf wel legaal bezig?

De Franse Senaat heeft gisteren een wet goedgekeurd die de overheid het recht geeft computerpiraten voor een jaar hun internetaansluiting af te nemen. Er komt een nieuwe overheidsinstantie die het webgebruik gaat controleren, de Hadopi (hoge instantie voor de verspreiding van werken en de bescherming van rechten op internet).

Wie illegaal muziek of ander auteursrechtelijk beschermd materiaal kopieert, krijgt eerst twee keer een waarschuwing per e-mail. Doet de dader het nog een keer, dan volgt een waarschuwing per brief. Volgt daarna een derde overtreding, dan kan de Hadopi de toegang tot internet voor een jaar blokkeren, terwijl de overtreder gedurende die periode zijn provider wel moet doorbetalen. De Franse overheid denkt dat deze maatregel meer effect heeft dan dreigen met gevangenisstraf.

De wet kreeg maandagavond al de goedkeuring van de Franse Tweede Kamer en niets staat invoering in de weg. Behalve dan dat er een Europese complicatie is. Het Europees Parlement heeft uitgerekend vorige week in Straatsburg besloten dat overheden internetgebruikers niet zomaar zonder tussenkomst van een rechter hun toegang tot het internet mogen afnemen. Daarvoor wordt internettoegang inmiddels al te veel als onmisbaar voor goed maatschappelijk functioneren gezien. Bovendien zou het de overheid te veel bevoegdheid geven om het doen en laten van mensen op internet te volgen.

De ophanden zijnde Franse wet speelde op de achtergrond een grote rol bij het besluit van het Europees Parlement. Maar kan Frankrijk Europa alsnog de pas afsnijden?

Het besluit van het Europese parlement zal onherroepelijk eindigen in nog uit te werken uitgebreide wetgeving over telecommunicatie. De Europese Raad, die de wet uiteindelijk moet goedkeuren, kan niet om het parlement heen. Maar dat gaat nog wel een tijdje duren. Die Raad van de ministers van economische zaken uit de 27 Europese lidstaten komt pas op 12 juni in Brussel bijeen. Daarna volgen er nieuwe onderhandelingen tussen parlement en Raad. Dat kan maanden duren. Als die wet er uiteindelijk is, krijgen de lidstaten nog de tijd om deze in te passen in hun eigen wetssysteem.

Al die tijd kan Frankrijk het dus doen met zijn nationale wet. Maar netjes is het niet. Europees recht gaat boven het nationale recht. Als duidelijk is welke kant het in Europa opgaat, is het niet opportuun zelf nog even snel een andere richting te kiezen.

De auteur van het Europese amendement, de Franse socialist Guy Bono, kondigde aan dat hij de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van Europa, zal vragen om juridische stappen tegen Frankrijk te zetten voor ’het niet respecteren van het gemeenschapsrecht’.

In Frankrijk zelf stappen tegenstanders van de wet naar het Franse hooggerechtshof. Er is veel discussie geweest over de wet, die in de Tweede Kamer uiteindelijk werd aangenomen met 296 tegen 233 stemmen. In de Senaat waren gisteren 189 stemmen voor en 14 tegen.

Voorstanders, onder wie veel artiesten, prijzen de Franse president Nicolas Sarkozy dat hij zo ver heeft willen gaan. In Frankrijk is de verkoop van cd’s en dvd’s in de afgelopen zes jaar met zo’n zestig procent gedaald.

Veel artiesten prijzen de Franse president Sarkozy dat hij met de nieuwe wet zo ver heeft willen gaan.

Europese Partij tegen auteursrechten

In Zweden meldde zich in maart een nieuwe one issue-partij voor de verkiezingen voor het Europees Parlement: het Piratenbureau. De partij komt voort uit de in 2005 opgerichte Zweedse denktank met dezelfde naam. Die club pleit voor het loslaten van het idee van intellectueel eigendom en het vrijelijk delen van alle digitale informatie.

Volgens opiniepeilingen zou vijf procent van de Zweden op de partij willen stemmen, wat de groep een zetel in het Europarlement zou opleveren. De populariteit van het Piratenbureau nam toe nadat vorige maand vier medewerkers van een verwante Zweedse organisatie, The Pirate Bay, elk een jaar cel kregen voor inbreuk op auteursrechten.