Het Openbaar Ministerie meldde gisteren dat topcrimineel Willem Holleeder niet wordt betrokken bij het nog lopende liquidatieproces, bekend onder de naam Passage. Daarin valt geregeld de naam van Holleeder als mogelijke opdrachtgever van liquidaties in het criminele circuit. Holleeder werd in 2009 veroordeeld tot negen jaar gevangenisstraf voor onder meer de afpersing van vastgoedmagnaat Willem Endstra. Omdat zijn zaak nog onder de oude regeling valt, komt Holleeder na het uitzitten van tweederde van zijn straf, voorarrest meegerekend, eind deze maand vrij.

Volgens een woordvoerster van het OM mag het besluit Holleeder buiten het Passage-proces te houden niet uitgelegd worden als een complete niet-vervolging van de topcrimineel. Holleeder is voor een aantal feiten nog altijd verdachte. Alleen zullen die verdenkingen niet via het al lang slepende Passage-proces worden afgewikkeld.

Holleeders advocaat Stijn Franken is niet verbaasd over de aangekondigde vrijlating. "Mijn uitgangspunt is altijd geweest dat hij eind deze maand vrijkomt." Hij zei niet door justitie op de hoogte te zijn gebracht, maar dat "is ook niet gebruikelijk als ze niets gaan doen".

Het Passage-proces draait onder meer om de moorden op Thomas van der Bijl (2006) en Kees Houtman (2005). Beide moorden gelden als liquidaties in het criminele milieu. Endstra werd in 2004 geliquideerd.

Het Passage-proces loopt al drie jaar. In die periode had de rechtbank veel oog voor de belangen van het OM en de advocaten. Begin december echter bepaalde de Amsterdamse rechtbank dat er nu maar eens een einde aan het monsterproces moet komen. Wensen van advocaten en officieren van justitie worden alleen nog gehonoreerd als de uitkomsten van nieuwe getuigenverhoren of nieuwe stukken wezenlijk bijdragen aan het eindoordeel van de rechtbank. Een maand voordat het OM de strafeisen zal formuleren wordt door de rechtbank een stop van het onderzoek ter rechtszitting afgekondigd. In het meest recente schema wordt na de zomer een uitspraak verwacht.

De meeste aanpassingen in het proces waren het gevolg van verklaringen van kroongetuige Peter la S.. Al in 2006 sprak La S. over de rol van Holleeder als opdrachtgever van de moord op Kees Houtman. Die verklaringen hebben op zijn verzoek en uit veiligheidsoverwegingen lang in een kluis bij justitie gelegen. De verklaringen kwamen pas enkele maanden geleden boven water.

Een aantal advocaten zal niet blij zijn dat Holleeder buiten het Passage-proces wordt gehouden. Zij hadden gehoopt dat Holleeder meer aandacht zou krijgen, waardoor het aandeel van hun cliënten in de liquidaties wat zou verbleken.