’Menselijke maat moet leidend zijn’

De slechte kwaliteit van de gehandicaptenzorg is ook Hans Ouwerkerk, voorzitter van de Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland, een doorn in het oog. „We werken aan een kwaliteitsslag.”

Een kwart van de instellingen waar verstandelijk gehandicapten dag en nacht verblijven, levert geen goede zorg, blijkt uit het rapport van de inspectiedienst. Hans Ouwerkerk, voorzitter van branche-organisatie Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland, beschouwt het rapport als een steuntje in de rug.

U reageert nogal luchtig op het rapport. Alsof het glas halfvol is in plaats van half leeg. De boodschap van de inspectie is toch schokkend?

„Ja, maar ik sta voor m’n mensen. Die doen hun best, zijn toegewijd aan hun werk. Dat constateert ook de inspectie. Maar daarmee wil ik niet gezegd hebben dat het hier niet om een serieuze kwestie gaat. Dat laten we in de sector ook zien. We hebben al eigen onderzoek gedaan en zijn al bezig een kwaliteitsslag te maken. In die zin is het inspectierapport een steun in de rug.”

De inspectie constateert dat kleinschalige instellingen beter scoren dan grootschalige. Kwaliteit is, concludeert de staatssecretaris, niet een kwestie van geld, maar van organisatie.

„Kleinschaligheid scoort uitgerekend goed op die punten waarvoor de inspectie grote waardering heeft. In kleine woonvormen is de betrokkenheid van de werknemers, hun verantwoordelijkheidsgevoel het grootst. Daar wordt ook beter geluisterd naar de wensen van de cliënten. Daar staat tegenover dat in kleinschalige woonvormen meestal cliënten zitten die beter kunnen praten en die dus ook gemakkelijker regie over hun eigen leven kunnen voeren, een belangrijk kwaliteitscriterium van de inspectie. Een nadeel van kleinschaligheid is dat veel deskundigheid verloren gaat. Niet overal kun je er een deskundige arts of verpleegkundige op na houden. Mijn conclusie is dat de menselijke maat het leidend beginsel moet zijn. Maar die kun je ook binnen grote instellingen organiseren. Het is zoeken naar een goede balans. Het voordeel van grote instellingen is dat er gemakkelijker kan worden geïnvesteerd in ict, personeelsbeleid, opleidingen etcetera.”

Geldtekort is het probleem niet, zegt de staatssecretaris. Er zijn instellingen die het met hetzelfde geld veel beter doen dan andere. Toch vindt u dat de ’1 procent efficiencykorting’ van tafel moet.

„Ja, die korting. Er wordt gesuggereerd dat er nog efficiencywinst te behalen valt, dat er op het management nog wel wat te bezuinigen valt. Maar ik zie dat niet. De cliënten in deze sector hebben zoveel zorg nodig. Er zijn cliënten die de hele dag een-op-een zorg nodig hebben. Weet je over hoeveel geld je dan praat? Tweehonderdduizend euro per jaar voor één cliënt. Kwaliteit heeft zijn prijs.

„Wij vragen ook niet om meer geld, maar alleen om nu niet verder te bezuinigen. We hebben bovendien niet alleen te maken met de staatssecretaris, ook met de verzekeraars. Die willen nog eens drie procent korten op ons budget.”