Dienstplicht stelt Turkse migrant voor dilemma

Nederlandse Turken die in Turkije hun dienstplicht hebben vervuld zijn tot hun 45ste reservist en dus oproepbaar. Wilders zet de aanval in.

Defensie heet militairen met een dubbele nationaliteit van harte welkom als oplossing van het structurele personeelstekort. Dilemma’s ziet de krijgsmacht nauwelijks, maar daar denkt de politiek onder invloed van PVV-voorman Geert Wilders toch anders over.

In de Tweede Kamer zagen de meeste fracties gisteren tijdens een debat over de Turkse dienstplicht ’spanning’ tussen de ene en de andere nationaliteit van een migrantenzoon of dochter. Dit geldt vooral voor Nederlands-Turks jongeren die in het land van herkomst hun dienstplicht moeten vervullen. Dit geldt in nog sterkere mate voor militairen.

,,Wat doen we als Turkije mobilisatie afkondigt en z’n reservisten oproept vanwege een oorlog met Irak, Irak, Syrië, de Koerden, Griekenland of misschien in het onwaarschijnlijke geval met Nederland?’’ vroeg Wilders zich af. Hij noemde het rijtje landen alleen maar om aan te geven dat Turkije reële conflicthaarden om zich heen heeft liggen, die tot oorlog kunnen leiden of waar oorlog is geweest. Daarnaast heeft hij met de VVD grote problemen met de dubbele loyaliteit die deze mensen zouden hebben.

Alle Nederlandse Turken die in Turkije hun dienstplicht hebben vervuld zijn tot hun 45ste reservist dus oproepbaar om ingezet te worden voor de Turkse zaak. Het is onwaarschijnlijk dat dit ooit zal gebeuren, maar ook niet uitgesloten, meende CDA-Kamerlid Van Gennip met een verwijzing naar de potentiële Turkse conflicthaarden: ,,Mijn bezwaar is dat Turkse reservisten onderworpen zijn aan twee juridische stelsels, het Nederlandse en het Turkse. Dat lijkt mij geen goede zaak.’’

Het VPRO-programma ’Tegenlicht’ legde onlangs een Nederlandse-Turkse marineofficier het dilemma voor wat hij zou doen als hij tegenover Turkije zou komen te staan. ,,Voor mijn kop schieten,’’ was zijn reactie. In 1998 weigerde de VN-commandant op Cyprus een Nederlands-Turkse militair tot zijn troepenmacht toe te laten, om de ’schijn van partijdigheid’ met de Turks-Cypriotische bevolking te vermijden. Nederland protesteerde vergeefs.

Al langer heeft de Nederlandse politiek problemen met de lange Turkse nationalistische arm, maar tot een oplossing is het nooit gekomen. Het kabinet vindt het een individuele zaak en geen zaak van de regering. Turkse onderdanen in het buitenland zijn dienstplichtig en moeten voor hun 38ste opkomen. Het is achttien maanden militaire dienst of afkopen. Dit laatste kost 5500 euro en dan nog moet de onderdaan 21 dagen in Turkse dienst.

Wie het niet doet, loopt kans bij bezoek aan Turkije opgepakt te worden en alsnog voor achttien maanden dienstplicht te vervullen, in een erger geval volgt gevangenisstraf. Wie denkt dit te ontlopen door afstand te doen van zijn Turkse nationaliteit komt van een koude kermis thuis. Als dienstplicht de reden is om de Turkse nationaliteit op te geven, houdt Turkije zich het recht voor te weigeren. Het maandje dienstplicht is vooral een cursus ’ultra-nationalisme’, hekelde Van Bommel (SP). ,,Met de lange arm probeert Turkije greep te houden op z’n onderdanen. Dat lijkt me onwenselijk.’’ CDA-Kamerlid Van Gennip meent dat Turkije er vooral financieel baat bij heeft. ,,Als 2000 Turken per jaar hun dienstplicht afkopen, dan levert dit toch 10 miljoen euro op.’’