Zwarte dag voor de architectuur

Met de verwoestende brand in de faculteit bouwkunde van de TU Delft is een belangrijk deel van de Nederlandse architectuurgeschiedenis verloren gegaan.

De bouwkundefaculteit in Delft, die gisteren deels instortte, was niet alleen belangrijk omdat heel veel Nederlandse architecten er hun opleiding genoten. Binnen de muren bevond zich namelijk ook een omvangrijke collectie architectuurboeken, -tijdschriften en -tekeningen.

Met meer dan 40.000 boeken geldt de bibliotheek van de bouwfaculteit als het belangrijkste Nederlandse documentatiecentrum op het gebied van architectuur, naast het Nederlands Architectuurinstituut in Rotterdam. Daarnaast beschikt de faculteit over een uitgebreide meubelcollectie, waaronder meer dan 400 stoelen, ontworpen door beroemde architecten als Rietveld, Gispen, Berlage en Oud. In architectenkringen werd gisteren dan ook gesproken van een ’zwarte dag’, niet alleen voor de faculteit bouwkunde, maar voor de hele architectuurwereld.

In binnen- en buitenland staat de Delftse bouwfaculteit bekend om haar interessante collecties, die ook beschikbaar zijn voor bruikleen en waarover regelmatig tentoonstellingen worden gemaakt. De eerste exposities, begin jaren tachtig, werden niet alleen op de faculteit getoond, maar reisden meteen de hele wereld over.

De brand had ook niet op een slechter moment kunnen komen, want morgen zou in de faculteit een tentoonstelling worden geopend met een deel van de beroemde stoelencollectie en tachtig bijzondere maquettes, onder meer van de Russische avant-garde architect Melnikov, van Jean Prouvé, Le Corbusier, Loos, Duiker en Frank Lloyd Wright. Ook zou er een deel van de collectie van tachtig schaalmodellen van Gerrit Rietveld, die de afgelopen jaren heeft rondgereisd, worden getoond. Een bijzondere plek op de expositie ’Architecture collections – past, present & future’ was ingeruimd voor een deel van de collectie Sluyterman, die beheerd wordt door het Techniek Museum van de TU Delft. Karel Sluyterman (1863-1931) bouwde als Delftse hoogleraar decoratieve kunst een omvangrijke collectie antieke voorwerpen op (jugendstil, Gouden Eeuw en oriëntaals). Jarenlang heeft deze verzameling verborgen gelegen in de kelders, daarna was deze opgeslagen in het centrale depot. Nu zou een aantal voorwerpen voor het eerst worden getoond in de tentoonstellingsvitrines van de faculteit. Gisteravond was nog niet duidelijk hoeveel van deze collecties verloren is gegaan.

Architecte Liesbeth van der Pol van DOK Architecten, die deze zomer aantreedt als de nieuwe rijksbouwmeester van Nederland, zou de tentoonstelling morgenmiddag openen. Ook een van haar eigen ontwerpen, de warmtekrachtcentrale in Utrecht, zou er in maquettevorm te zien zijn. Het verlies van deze originele maquette is pijnlijk, zegt haar woordvoerster, maar valt in het niet bij de totale schade. De opening van de expositie zou ook de feestelijke presentatie zijn van een nieuwe website, waarop een groot deel van de ’schatkamers’ van de bouwfaculteit virtueel te bezichtigen zou zijn.