Weer hoofdpijn in de relatie Nederland-België

„We gaan niet half Zeeland afgraven om steeds grotere schepen toegang te geven tot de Antwerpse haven”, suste toenmalige minister Karla Peijs (verkeer) in 2005 tegen de Tweede Kamer. Ze wilde er maar mee zeggen dat de Westerschelde niet eindeloos zal worden uitgediept.

De derde en ’laatste’ verdieping van de getijdegeul naar Antwerpen zou deze zomer beginnen, als de Raad van State deze week geen nieuw uitstel had bedongen. Een tegenslag voor de Belgen die steeds grotere containerschepen willen ontvangen? Het zou een wonder zijn geweest als het project zonder slag of stoot zou zijn begonnen. De kwestieWesterschelde is nu eenmaal een hoofdpijndossier in de relatie Nederland-Vlaanderen.

Nederland en Vlaanderen wisten in 2005 pas na zes jaar moeizaam onderhandelen een akkoord te bereiken over het verder uitdiepen van de 66 kilometer lange vaarweg tussen de Belgische grens en Vlissingen en de verdeling van de kosten. Er werd van alles uitgeruild voor dit Scheldeverdrag: De Belgen zouden meebetalen aan natuurcompensatie in Zeeland, Nederland zou de wegverbinding tussen de Westerscheldetunnel en Vlaanderen wat opkrikken en zelfs een soepeler Belgische medewerking aan de nieuwe hsl-treinverbinding werd erbij betrokken. De derde uitdieping na twee baggeroperaties in de jaren zeventig en negentig kwam eindelijk in zicht.

Een diepere Westerschelde is slecht voor de natuur omdat daarmee het slikken- en schorrengebied, met zijn ondiepe rust- en voedselgebieden voor zeehonden en trekvogels, wordt aangetast. Natuurcompensatie is het toverwoord om dat glad te strijken. Onder meer het plan dat vorig jaar veel politieke discussie losmaakte, om de Zeeuwse Hedwigepolder onder water te zetten voor nieuwe natuur. Dat ging uiteindelijk onder druk van de boeren niet door, als alternatief wordt er extra nieuwe natuur buiten de dijken van de Hedwige-polder gemaakt.

De Raad van State sloeg deze week niet aan op dit alternatieve plan, dus de Hedwige-polder kan gewoon droge voeten houden. Wel werd het bezwaar gehonoreerd dat de Zeeuwse milieufederatie en de Vogelbescherming aantekenden tegen de derde baggeroperatie op zichzelf. In de milieuvergunning van minister Verburg (landbouw en natuurbeheer) is onvoldoende hard gemaakt dat vogels en zeehonden op lange termijn geen schade hebben. Zandplaten worden met baggerspecie opgehoogd en dreigen te steil te worden. Het is een aantasting van slechts 0,7 procent van het zeldzame Westerschelde-estuarium, maar dat vond de Raad van State toch te gortig.