’Integratiedebat gaat door in 2009’

Trouw opende de eerste krant van 2008 met de advertentie ’Benoemen en Bouwen’. Initiatiefnemer Doekle Terpstra blikt terug op het pamflet.

Een nieuwe advertentie, een jaar later, is ondenkbaar, zegt Doekle Terpstra. „Het klimaat is veranderd. De discussie over de multiculturele samenleving is uit de polemiek gekomen, de rede neemt toe. We hebben het debat van de politieke arena naar de huiskamer gehaald en de behoefte daartoe is nog steeds heel groot. Ik zie dat aan de uitnodigingen die hier nog steeds binnenkomen.”

De aandacht is afgeleid door de kredietcrisis, denkt Terpstra. Eind 2007 domineerde Wilders het nieuws, met zijn voornemen een film te maken en uitspraken over ’achterlijke, domme moslims’ en een ’fascistische islam’. „Toen leek werkelijk alles over het multiculturele vraagstuk te gaan. De politieke hitte van de strijd is afgenomen, maar de kou is niet uit de lucht. Bij dat gedoe in Gouda ging iedereen weer rollebollend over straat. En wat gebeurt er als straks bestuurders van banken de boel weer een beetje op orde hebben?”, zegt Terpstra die overigens onlangs in De Pers wel afstand nam van zijn beruchte uitspraak over Wilders als ’het kwaad’.

’Benoemen en Bouwen’ werd gepresenteerd als een maatschappelijk initiatief tegen de ’verwildering’ van de samenleving: „Om te laten zien dat populistische politici niet alleen een probleem zijn voor de politieke arena, maar dat ze de hele samenleving polariseren. Die samenleving moet zich mengen in de discussie.”

58 mensen en organisaties steunden zijn initiatief . Een jaar later lijkt het bovenal een eenmansactie. „Kerkelijke organisaties, vakbonden en de NCRV zijn er mee aan de slag gegaan, maar dat is niet zo zichtbaar. Wij hebben bewust niet voor een structuur en bestuur gekozen, niet voor eindeloos vergaderen. Dat is de kracht, maar ook de zwakte. Ik heb geaccepteerd dat ik de kar moest trekken, voor die verantwoordelijkheid loop ik niet weg.”

’Benoemen en Bouwen’ werd Terpstra’s Tour door Nederland. De voorzitter van de HBO-raad reisde stad en land af. Zonder de pretentie een integratiedeskundige te zijn of de ambitie de problemen in de multiculturele samenleving op te lossen, zo stelt hij. „Maar als katalysator van het gesprek. En aan het einde van de avond ga ik met een bosje tulpen en een goed gevoel naar huis.”

Hij waakt voor het doodbloedscenario. Na de publiciteit voor een boek, in april, werd het stil. Terpstra overweegt daarom te ’fuseren’ met ’Eén land, één samenleving’ van Hans Dijkstal en Mohamed Rabbae. „We steken de koppen bij elkaar. Het gesprek over de multiculturele samenleving moet doorgaan.”