'Regering heeft geen alleenrecht op advies'

De Tweede Kamer gaat volgende week bij het kabinet afdwingen, dat ze met directe ingang rechtstreeks adviezen kan vragen aan de diverse planbureaus.

Nu worden deze onderzoeksbureaus vaak gebruikt om de opvatting van een minister te ondersteunen. En minister Guusje ter Horst (rijksdiensten) wil dat voorlopig ook zo houden.

Vandaar dat het gisteren tot een stevige aanvaring kwam tussen de minister en CDA-Kamerlid Ger Koopmans. Die trad nu eens niet op als fractiewoordvoerder, maar als voorzitter van – en namens de leden van– de vaste Kamercommissie voor Vrom. En hij werd ondersteund door Anja Timmer (PvdA) namens de commissie voor binnenlandse zaken.

Vier jaar geleden deed de tijdelijke commissie infrastructuur de aanbeveling dat de Kamer rechtstreeks toegang zou krijgen tot bureaus als het CPB, het SCP en het Planbureau voor de Leefomgeving. Koopmans zat in die commissie-Duijvestein. De hele Kamer was het met de aanbeveling eens, maar de regering heeft tot nu toe niets gedaan.

Bij Koopmans c.s zit er een stevige portie oud zeer. Vorig jaar mei had de Tweede Kamer aan de planbureaus advies gevraagd over het effect van afschaffing van de auto-aanschafbelasting (bpm) op de kilometerheffing. Dat lekte naar de media uit en Koopmans ziet daarin departementaal eigenbelang. En onlangs weigerde minister Eurlings (verkeer) nog onderzoek te laten doen naar alternatieve milieurandvoorwaarden bij de heffing.

Ter Horst wist gisteren van geen wijken. Eerst moest de positie van de planbureaus maar in de ministerraad aan de orde komen. En ze meende dat ze onder de ministeriële verantwoordelijkheid dienden te vallen. Koopmans steigerde. Wat bleef over van de onafhankelijkheid van de bureaus? De CDA’er eiste per kamerbrede motie toegang. Ter Horst voelt er niks voor. Als ze volgende week volhardt, wacht haar een brandbrief.