Van onze redactie groen −
13/05/11, 07:46
Genetisch gemodificeerde gewassen zijn vaak mikpunt van protest. Hier zijn betogers op weg naar een proefveld in Lelystad. Foto: Herman Engbers
Boeren die genetisch veranderde gewassen telen kunnen - onder voorwaarden - het milieu sparen, hun gezondheid bevorderen en hun portemonnee spekken. Zij leveren een bijdrage aan verduurzaming van de landbouw, zo stelt een studie van de Wageningen Universiteit, het Landbouw-economisch instituut en de adviesbureaus Crem en Aidenvironment.
In Nederland en Europa worden amper genetisch aangepaste gewassen geteeld. De EU heeft er slechts twee toegestaan. Nederland is echter wel een grote importeur van versleutelde grondstoffen. Met name soja, dat als veevoer dient, wordt op grote schaal uit Zuid-Amerika ingevoerd.
Soja is ook de grondstof die het meest genetisch is aangepast: driekwart van de wereldproductie. Daarom wil het ministerie van economische zaken, landbouw en innovatie onderzoeken of die importen wel passen in het beleid dat de landbouw wil verduurzamen.
De studie legt de bekende duurzaamheidscriteria van people, planet en profit op de drie meest versleutelde gewassen: soja, maïs en katoen. Boeren die gentech-soja verbouwen, hoeven niet meer een baaierd aan bestrijdingsmiddelen te gebruiken. Eén middel, glyfosaat, is nu voldoende.
Dat glyfosaat is minder giftig dan andere bestrijdingsmiddelen. Anderzijds, zo stelt de studie, levert het voortdurend spuiten met één bestrijdingsmiddel in veel sojagebieden een resistentie bij onkruiden op. Daardoor wordt meer glyfosaat gebruikt en worden ook weer andere bestrijdingsmiddelen ingezet. Dat doet de aanvankelijke milieuwinst teniet.
Bij maïs en katoen betreffen de genetische aanpassingen de grootste vijand: schadelijke insecten. Die aanpassing spaart de biodiversiteit omdat anders met veel insecticiden moet worden gespoten die meer beestjes treffen. Het is ook beter voor de gezondheid van de mensen die op het land werken. Daarnaast zijn de opbrengsten hoger en krijgen de boeren meer inkomen. Bij maïs is echter snel sprake van verstuiving van aangepaste teelt naar gangbare velden. Zo worden boeren getroffen die hebben gekozen voor een niet-gentech-teelt. Zij worden in hun rechten aangetast, aldus de studie.
Greenpeace verwelkomt de studie als 'een genuanceerder verhaal dan we gewend zijn uit Wageningen'. De milieuorganisatie vindt het toch vreemd dat genetisch veranderde gewassen niet zijn vergeleken met biologische landbouw. Dat is pas echt duurzaam, aldus Greenpeace.