Groenpas voor belastingvrij shoppen

Biologisch winkelen wordt nog aantrekkelijker met de groenpas: de consument betaalt geen btw en de winkelier kan investeren in zijn assortiment en groene energie.

Vanaf zaterdag kan de consument een groenpas aanschaffen waarmee hij tegen een korting van zes procent bij voorlopig zes biologische speciaalzaken levensmiddelen kan kopen. Als het goed loopt, wordt het aantal winkels steeds verder uitgebreid.

De pas vraagt een forse investering – 100 euro – maar dat bedrag is tevens het tegoed waarmee de voeding kan worden gekocht. „Dat bedrag oogt fors, maar het heeft veel voordelen”, zegt Bert van Ruitenbeek, die de introductie van de groenpas begeleidt. „De winkelier heeft rentevrij een bedrag ter beschikking. Daarmee gaat hij investeren om zijn winkel en assortiment nog duurzamer te maken. Zo wil hij niet alleen biologische producten verkopen, maar ook in zijn winkel groene energie gaan gebruiken. Ook het transport van de levensmiddelen kan met de beschikbare bedragen steeds groener worden. De groenpas kan zo’n proces op gang brengen.”

Een van de hoofddoelen van de groenpas is het belang van de lokale verbinding benadrukken, stelt Van Ruitenbeek. Dat betekent niet alleen klantenbinding, maar zeker ook producten die vooral uit de buurt komen. De consument vraagt daar ook steeds meer om. Alleen chemievrij wordt als te mager ervaren. Een ethisch en sociaal verantwoorde productie is minstens een even belangrijke leidraad, alsmede ook het streven naar korte ketens. Waarom moeten biologische appels helemaal uit Argentinië komen?

Van Ruitenbeek kent de discussie. „Biologisch is niet meer voldoende, het verhaal moet breder worden getrokken. Dat lokale verhaal heeft de biologische sector zeker in zich, maar het moet wel zichtbaarder worden voor de klant. Het is echter niet zo dat de groenpas een verbod op verre producten inhoudt. We willen niets opdringen. Hoe ver dat lokale verhaal gaat, is aan de individuele winkelier.”

In ruil voor de investering van 100 euro is het voordeel voor de consument de korting van zes procent. Dat getal is niet toevallig, zegt Van Ruitenbeek. „De btw op alle voeding bedraagt zes procent, terwijl biologische voeding het milieu amper belast. Een nultarief is dan logisch. Die korting is ook een signaal naar de politiek om de btw op biologische voeding af te schaffen.” Parallel aan de introductie van de groenpas loopt een handtekeningenactie die de Tweede Kamer moet bewegen de omzetbelasting op biologische voeding te schrappen.

De omzet van biologische producten gaat niet rap omhoog. De gemiddelde consument ervaart de prijs nogal eens als hoge drempel. Gezien het grote prijsverschil tussen biologische en gangbare producten – gemiddeld 75 procent – lijkt die zes procent dan een druppel op de gloeiende plaat.

Van Ruitenbeek: „Het doel is niet: meegaan met de concurrentie op prijs. De prijs is zeker een factor. Maar wij moeten vooral het verhaal achter de biologische productie, de duurzame en eerlijke teelt, constant zichtbaar blijven maken. De groeiende verontwaardiging over de vervuilende voedselketens is in ons voordeel. Kijk naar de crisis, die heeft geen invloed op de verkoop van duurzame voeding. Die hoge prijs is trouwens voor een belangrijk deel perceptie. Mensen betalen ook veel geld voor functionele voeding, voeding met een gezondheidsclaim. Investeren in je eigen lijf spreekt dus wel aan. Daar moeten we bij aanhaken.”