Rog in de Noordzee

Laatst vroeg ik in deze rubriek of de leerstoel van buitengewoon hoogleraar mariene ecologie Han Lindeboom in Wageningen betaald zou worden door de visserijsector. In een persbericht van de universiteit over Lindebooms oratie was volgens hem het uitsterven van kabeljauw te wijten aan toeval of wereldwijde ecologische veranderingen.

Ondanks meerdere onderzoeken die de verwoestende invloed van visserij aantonen, las ik geen woord over die sector. Of toch: „Houden we wel genoeg rekening met ecologie en visserij bij het ontwerpen van windparken?”

Mijn stukje kreeg uiteenlopende reacties, waaronder een boze van Lindeboom. „Vissers hebben me hun grootste vijand genoemd”, zegt hij, „ik heb altijd gepleit voor zeereservaten! Daar moet moet het zeeleven zich op natuurlijke wijze kunnen ontwikkelen.” Bodemvisserij moet er verboden worden, vindt hij, want „boomkorvissers ploegen met zware wekkerkettingen de zeebodem om”.

Het ministerie van landbouw, natuur en voedselkwaliteit heeft onlangs vier stukken zee voorgedragen voor Europese bescherming. Dat is volgens Lindeboom onvoldoende om bijvoorbeeld roggen terug te krijgen in Nederlandse wateren. Tot het Interbellum waren die er bij de vleet. Ook de vleet, een rog zo groot als een tweepersoonsbed, werd in Nederland gevangen. „Stekelroggen leven nog voor de Britse kust”, vertelt hij, „en bij ons vind je soms eierkapsels. Herstel lijkt me mogelijk, als je een groot stuk zee vrijwaart van bodemvisserij met gesleept tuig. Roggen worden geheid als bijvangst opgevist en planten zich veel langzamer voort dan de platvis waarop gevist wordt. Ten noorden van Texel en Rottum liggen stenen op de bodem, waar roggen eieren zouden kunnen afzetten.” Maar op de Noordzee is visserij niet zomaar te beperken om de natuur te beschermen. Er moeten visserijbelangen mee zijn gediend, bijvoorbeeld herstel van visbestanden. Koos Dijksterhuis