Schipholbrand / Donner in de gevarenzone als de conclusies zo blijven

De conclusies van de Onderzoeksraad voor Veiligheid over de Schipholbrand zetten minister Donner in de gevarenzone. Hij wacht op de definitieve bevindingen. Zullen die minder belastend zijn?

De CDA-minister van justitie is politiek verantwoordelijk voor de Dienst Justitiële Inrichtingen, de gebruiker van het cellencomplex op Schiphol-Oost waar in de nacht van 26 op 27 oktober elf vreemdelingen stierven. De verantwoordelijkheid voor de eigenaar van het complex, de Rijksgebouwendienst, ligt bij zijn VVD-collega Dekker van vrom.

Volgens de via het tv-programma ’Nova’ uitgelekte bevindingen van de onafhankelijke Onderzoeksraad voor Veiligheid van mr. Pieter van Vollenhoven, hebben beide rijksdiensten steken laten vallen. Daardoor zijn meer doden gevallen dan anders het geval zou zijn geweest.

Zo was het cellencomplex niet brandveilig. „Hoewel sprake was van een samenloop van factoren, is het aannemelijk dat als aan het bouwbesluit was voldaan, er minder slachtoffers zouden zijn gevallen. Het is aannemelijk dat door toepassing van moderne technische mogelijkheden in het complex, de toedracht een ander verloop zou hebben gehad en minder slachtoffers te betreuren zouden zijn geweest.”

Ook de DJI treft blaam. Daar ontbreekt een vastgelegd brandveiligheidsbeleid, de dienst heeft de risico’s van het cellencomplex niet vooraf doordacht en er was niet voldaan aan het uitgangspunt dat in de nacht in iedere vleugel twee bewakers aanwezig moeten zijn. „In de praktijk was de nachtbewaking teruggebracht tot nul”, aldus de raad.

Kamerleden van de oppositie hebben geschokt gereageerd op de voorlopige conclusies. „Die zijn snoeihard. Dit is het zwartst denkbare scenario”, aldus PvdA-kamerlid Wolfsen.

In het kamp van de coalitiepartijen CDA en VVD werd nog niet gereageerd. Op initiatief van Halsema (GroenLinks) heeft de Tweede Kamer wel de Onderzoeksraad gevraagd het rapport zo snel mogelijk officieel openbaar te maken. Tot die tijd willen Donner en Dekker nog niet reageren. „Er is nog een proces van hoor en wederhoor gaande”, onderstreepte Donner gisteren, en de ministers gaan ervan uit dat de Onderzoeksraad ’openstaat voor wat er aan commentaar binnenkomt’.

Vooral Donner mag hopen dat de raad veel van zijn bevindingen terugneemt. Dekker heeft aangekondigd dat zij de politiek verlaat. Donner daarentegen zet met een prominente vijfde plaats op de CDA-kandidatenlijst in op voortzetting van zijn politieke loopbaan na de verkiezingen van 22 november. Dat voornemen kan in gevaar komen als de Onderzoeksraad zijn conclusies overeind houdt.